Alle soorten › Duifachtigen › Duiven › Steenduif

Steenduif | Columbina talpacoti

Ruddy Ground Dove | Tortolita rojiza | Rolinha-roxa

De steenduif is een kleine grondduif van open land in het laagland, waarvan het mannetje roodbruin is met een blauwgrijze kop. Hij heeft sterk geprofiteerd van ontbossing en is in de warme laaglanden aan beide kanten van de Andes een van de algemeenste duiven. Paren en groepjes lopen op wegen, erven en akkers naar zaden te zoeken.

Steenduif (Columbina talpacoti)
Foto: brian.gratwicke — CC BY 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een herhaald, zacht en hol koeren van twee lettergrepen, koe-woe koe-woe koe-woe, vaak lang volgehouden vanaf een tak of draad.

Luister: ZangXC1080135

Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

16–18 cm, gedrongen, met een korte staart. Het mannetje heeft een blauwgrijze kruin en achterhals; de rest van het verenkleed is roodbruin tot wijnrood, op de onderdelen lichter. Op de vleugeldekveren staan enkele zwarte vlekken. De ondervleugeldekveren zijn zwart, wat in de vlucht te zien is, en de buitenste staartpennen zijn zwart met roodbruine randen. Het vrouwtje is dof grijsbruin met een rossige waas op vleugels en stuit en dezelfde zwarte vleugelvlekken. Jonge vogels lijken op het vrouwtje, met lichte randen aan de veren.

Verwarrings­soorten

De musduif Columbina passerina heeft een geschubde kop en borst en roodbruine handpennen in de vlucht. De dwergduif Columbina minuta is kleiner en grijsbruiner, zonder zwarte ondervleugel. Het vrouwtje lijkt op dat van Buckleys duif Columbina buckleyi in het westen van Ecuador en Peru; dat is groter en grijzer. Het mannetje van de blauwe grondduif Claravis pretiosa is blauwgrijs.

Leefgebied

Weiland, akkers, bosranden, kapvlakten, savanne, tuinen en dorpen, vooral in het laagland en plaatselijk in warme dalen tot ongeveer 1500 m. Mijdt gesloten bos. Zoekt op de grond naar kleine zaden. Het nest is een losse schaal van twijgjes en grassen laag in een struik of boom.

Verspreiding en trek

In Colombia wijdverspreid in het laagland en de warme dalen ten westen en ten oosten van de Andes. In Ecuador in het westelijke en oostelijke laagland. In Peru vooral in het Amazonelaagland en de warme dalen aan de oostflank, en plaatselijk in het noordwesten. In Bolivia in het laagland van het noorden en oosten. Ontbreekt op de Galápagos en in het hooggebergte. Buiten het gidsgebied van Mexico via Midden-Amerika tot in het noorden van Argentinië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

In dorpen, op erven en langs wegen in het laagland, vaak in paren of groepjes op de grond; bij verstoring vliegt hij op naar een lage tak, waarbij de zwarte ondervleugel te zien is.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Zeer algemeen; breidt zich uit met de ontbossing.

Wetenschappelijke naam

Columbina talpacoti | (Temminck, 1810)

Temminck beschreef de soort in 1810 als Columba Talpacoti; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Columbina werd in 1825 ingevoerd door Spix. De geslachtsnaam komt van Latijn columbinus, 'van een duif, duifachtig'. De soortnaam komt van de Nahuatl-naam Tlapalcocotli voor een soort duif, van tlapalli, 'rood', en cocotli, 'duif'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Zuid-Amerika.