Alle soorten › Kolibries en gierzwaluwen › Kolibries › Hispaniolasmaragdkolibrie

Hispaniolasmaragdkolibrie | Riccordia swainsonii

Hispaniolan Emerald | Esmeralda de La Española

De Hispaniolasmaragdkolibrie is een kolibrie van de bergen van Hispaniola, waar hij vooral in vochtig bergbos en de koffieplantages daaronder leeft. Het mannetje onderscheidt zich van verwante smaragdkolibries door een zwarte vlek op de borst.

Hispaniolasmaragdkolibrie (Riccordia swainsonii)
Foto: ZankaM — CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Scherpe, metalige tsjip-tonen, soms in een lange reeks achter elkaar.

Luister: VluchtroepXC213992

Opname: Albert Lastukhin & Max Lastukhin — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto

Herkenning

8,5–10,5 cm, het vrouwtje kleiner dan het mannetje, met een vrij korte, rechte snavel en bij beide seksen een klein wit vlekje achter het oog. Het mannetje is donkergroen met een bronzen zweem van boven, heeft een glinsterend groene keel met een grote zwarte vlek op de borst daaronder, en een diep gevorkte, donkerbruine tot zwartachtige staart. Het vrouwtje is groen van boven en grijs van onder, op de buik donkerder; de buitenste staartveren hebben een grijze basis, een donkere band en een witte punt.

Verwarrings­soorten

De dwergkolibrie Mellisuga minima is veel kleiner, met lichtgrijze onderdelen en een korte staart. De Hispaniolamango Anthracothorax dominicus is veel groter, met een lange, gebogen snavel; het mannetje heeft een zwarte keel en borst en een paarsrode staart. Het vrouwtje van de Hispaniolasmaragdkolibrie lijkt op dat van de dwergkolibrie, maar is groter en langstaartiger.

Leefgebied

Dicht vochtig bergbos en nevelwoud, bosranden, pijnbos, bergstruweel en koffieplantages met schaduwbomen, meest tussen 300 en 2500 m, soms lager tot aan zeeniveau. Zoekt nectar in de onderste en middelste laag van het bos en vangt kleine insecten. Broedt van januari tot juni, soms tot in augustus. De soort verdraagt door de mens veranderd landschap zolang er stukken bos overblijven.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatietypen van het Caribisch gebied.

Verspreiding en trek

Endemisch op Hispaniola, in zowel de Dominicaanse Republiek als Haïti, vooral in de bergketens: de Cordillera Central, de Sierra de Bahoruco, de Sierra de Neiba en in Haïti het Massif de la Selle en het Massif de la Hotte. Buiten Hispaniola komt de soort niet voor.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 0,18° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

In de Dominicaanse Republiek te vinden in de Sierra de Bahoruco, bijvoorbeeld langs de weg naar Zapotén, en in de bossen van de Cordillera Central rond Jarabacoa en Constanza. Het beste bij bloeiende struiken aan bosranden en langs bospaden.

Staat van instandhouding

Niet bedreigd, al zijn populatiegrootte en trend onbekend. De bossen van Hispaniola zijn sterk ontbost, vooral in Haïti, maar de soort komt ook in plantages en secundair bos voor.

Wetenschappelijke naam

Riccordia swainsonii | (Lesson, 1829)

Lesson beschreef de soort in 1829 als Ornismya Swainsonii; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Riccordia werd in 1854 ingevoerd door Reichenbach. Riccordia eert de Franse chirurg en natuuronderzoeker Alexandre Ricord (geb. 1798), naar wie ook de typesoort ricordii heet. swainsonii eert de Engelse natuuronderzoeker en illustrator William Swainson (1789–1855). Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Hispaniola.