Alle soorten › Roofvogels › Havikachtigen › Savannebuizerd

Savannebuizerd | Buteogallus meridionalis

Savanna Hawk | Gavilán sabanero

De savannebuizerd is een grote, langpotige, roodbruine buizerd van open grasland en moerassavanne. Hij zit vaak rechtop op een paal, dode boom of termietenheuvel en jaagt ook lopend op de grond. Binnen het gebied komt hij alleen op Trinidad voor.

Savannebuizerd (Buteogallus meridionalis)
Foto: Bernard DUPONT from FRANCE — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een hese, gerekte kreet kieeeeroe, vooral in vlucht en rond het nest.

Luister: VluchtroepXC1135387

Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto

Herkenning

46–61 cm, met zeer brede, lange vleugels, lange gele poten en een korte staart. Volwassen vogels zijn grotendeels roodbruin; de rug en schouders zijn grijs gevlekt en de onderdelen fijn zwart gebandeerd. De slagpennen zijn roodbruin met een brede zwarte achterrand, wat in vlucht vleugels geeft die van boven en onder roestkleurig zijn met een donkere rand. De staart is zwart met één brede witte band halverwege en een witte punt. Jonge vogels zijn donkerder en doffer van boven, lichter van onder met grovere bandering, en hebben een witachtige wenkbrauwstreep.

Verwarrings­soorten

De krabbenbuizerd Buteogallus aequinoctialis is kleiner, met kortere poten en een zwarte kop, en leeft in mangrove. De witstaartbuizerd Geranoaetus albicaudatus heeft roodbruine schouders, maar is verder grijs en wit, met een witte staart met zwarte eindband. Jonge savannebuizerds kunnen aan jonge zwarte buizerds Buteogallus anthracinus doen denken, maar hebben roodbruin in de vleugels.

Leefgebied

Open savanne, natte en periodiek overstroomde graslanden, weilanden met verspreide bomen, rijstvelden en de randen van moerassen. Jaagt vanaf een hoge, open zitplaats of lopend door het gras op kleine zoogdieren, hagedissen, slangen, kikkers, krabben en grote insecten. Bij gras- en rietbranden verzamelen zich soms meerdere vogels om vluchtende prooien te vangen.

Verspreiding en trek

Op Trinidad in open land in het laagland, vooral de Aripo-savanne, de rijstvelden en graslanden in het midden en westen en de moerasranden in het oosten en zuiden. Op Tobago slechts enkele waarnemingen. Buiten het gebied van Panama door Zuid-Amerika tot in Bolivia, Uruguay en het midden van Argentinië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 0,18° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

De Aripo-savanne en de rijstvelden en weilanden in het laagland van Trinidad, waar vogels op palen, dode bomen en hoogspanningsmasten zitten. Bij een gras- of suikerrietbrand loont het om naar roofvogels boven en langs het vuur te kijken. In vlucht is de combinatie van roestkleurige vleugels met zwarte achterrand en één witte staartband kenmerkend.

Staat van instandhouding

Niet bedreigd. De soort profiteert plaatselijk van ontbossing en de aanleg van weilanden. Op Trinidad verdwijnen graslanden en moerasranden door bebouwing en intensieve landbouw.

Wetenschappelijke naam

Buteogallus meridionalis | (Latham, 1790)

Latham beschreef de soort in 1790 als Falco meridionalis; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Buteogallus werd in 1830 ingevoerd door Lesson. Buteogallus is Latijn, van buteo 'buizerd' en gallus 'haan, hoen'; de reden voor dat tweede deel is niet duidelijk. meridionalis is Latijn voor 'zuidelijk', naar het verspreidingsgebied in Zuid-Amerika. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Cayenne, Frans-Guyana.