Alle soorten › Scharrelaarachtigen › IJsvogels › Groene ijsvogel
Plaats in de stamboom Vogels Aves › Vogels met een beweeglijk verhemelte Neognathae › Alle overige moderne vogels Neoaves › Landvogels Telluraves › Roofvogels, uilen, ijsvogels en spechten Afroaves › Muisvogels, scharrelaars en spechten Coraciimorphae › Trogons en holenbroeders Cavitaves › Neushoornvogels, ijsvogels en spechten Picocoraciae › IJsvogels, bijeneters en spechten Picodynastornithes
Groene ijsvogel | Chloroceryle americana
Green Kingfisher | Martín pescador verde
De groene ijsvogel is een kleine, groen-witte ijsvogel van beken, rivieren en vijvers en de meest verbreide ijsvogel van het gidsgebied: hij broedt van het noorden van Mexico tot Panama, ook in droge streken langs rivieren met bomen. Hij vliegt snel en laag over het water en zit op lage takken of stenen aan de waterkant.
Geluid
Een droog tik of tik-tik, als twee kiezelstenen die tegen elkaar worden geslagen, en een hard, zoemend gescheld.
Opname: Franco Vushurovich — CC BY-NC-SA 4.0 · ingekort tot de eerste 60 s, mono · xeno-canto
Herkenning
19–21 cm, met een lange, zwarte snavel en een kleine kuif. De bovendelen zijn donker glanzend groen, met rijen witte vlekken op de vleugels; de buitenste staartpennen zijn grotendeels wit, wat vooral bij het opvliegen opvalt. Een witte halsband loopt rond de nek; keel en buik zijn wit, met groene vlekken op de flanken. Het mannetje heeft een brede roodbruine borstband. Het vrouwtje mist het roodbruin en heeft twee banden van groene vlekken over borst en bovenbuik. Jonge vogels zijn doffer, met kleine lichte vlekjes op kruin en vleugeldekveren.
Verwarringssoorten
De Amazone-ijsvogel Chloroceryle amazona heeft hetzelfde patroon maar is veel groter, met een zwaardere snavel en nauwelijks wit in vleugel en staart. De groene dwergijsvogel Chloroceryle aenea is veel kleiner en heeft grotendeels roodbruine onderdelen; de groen-bruine ijsvogel Chloroceryle inda is iets groter en van onderen geheel roodbruin.
Leefgebied
Heldere, rustige of langzaam stromende beken en rivieren met begroeide oevers, ook vijvers, stuwmeren, sloten, viskwekerijen en de randen van mangrove; van zeeniveau tot ongeveer 1500 m, in droge streken langs rivieren met galerijbos. Jaagt vanaf een lage zitplaats op kleine vissen. Broedt in een tunnel van ongeveer een meter in een aarden oever.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van Mexico en Midden-Amerika.
Verspreiding en trek
Vrijwel het hele vasteland van het gidsgebied, aan beide kanten en in het binnenland, van Sonora, Chihuahua, Coahuila, Nuevo León en Tamaulipas zuidelijk door heel Mexico, Belize, Guatemala, El Salvador, Honduras, Nicaragua en Costa Rica tot Panama; ontbreekt in Baja California. Buiten het gidsgebied in het zuiden van Texas en Arizona, op Trinidad en Tobago en door Zuid-Amerika tot in het midden van Argentinië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Langs vrijwel elke beek of rivier met helder water, ook in parken en bij boerderijvijvers. Een kleine groene vogel die laag en snel over het water wegvliegt, met witte flitsen in de staart, is vaak deze soort.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. Algemeen in het gidsgebied en een van de minst kieskeurige ijsvogels; verdwijnt wel waar beken sterk vervuild of troebel worden.
Wetenschappelijke naam
Chloroceryle americana | (Gmelin, 1788)
Gmelin beschreef de soort in 1788 als Alcedo americana; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Chloroceryle werd in 1848 ingevoerd door Kaup. Chloroceryle verbindt Grieks khlōros 'groen' met het geslacht Ceryle: 'groene Ceryle', naar de groene bovendelen. americana is Latijn voor 'Amerikaans', naar het herkomstgebied. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Cayenne, Frans-Guyana.