Alle soorten › Zangvogels › Amerikaanse zangers › Roodkapzanger
Plaats in de stamboom Vogels Aves › Vogels met een beweeglijk verhemelte Neognathae › Alle overige moderne vogels Neoaves › Landvogels Telluraves › Valken, papegaaien en zangvogels Australaves › Valken en zangvogels Eufalconimorphae › Papegaaien en zangvogels Psittacopasserae
Roodkapzanger | Basileuterus rufifrons
Rufous-capped Warbler | Chipe gorra rufa
De roodkapzanger is een kleine zanger met een roodbruine kruin en wang, gescheiden door een witte wenkbrauwstreep, en een lange staart die vaak schuin omhoog wordt gehouden. Hij leeft in struikgewas en bosranden van Mexico tot Guatemala.
Geluid
De zang is een versnellende reeks droge tjilpnoten die eindigt in een kort, helder slotje, ongeveer tsjip tsjip tsjip tsjip-tsjiewie-tsjie. De roep is een droog tsik of tsjik.
Opname: Manuel Grosselet — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto
Herkenning
12–13 cm. Kruin en wangvlek roodbruin, gescheiden door een brede witte wenkbrauwstreep; daaronder een witte streep langs de keel. Bovendelen olijfgrijs tot olijfgroen. Keel en borst geel, buik vuilwit tot grijsachtig; in het noorden van Mexico is het geel beperkt tot de keel, in het zuiden loopt het verder over de borst. Staart lang, vaak gewipt en schuin omhoog gehouden. Seksen gelijk.
Verwarringssoorten
Delattres zanger Basileuterus delattrii, die in Guatemala aansluit op het verspreidingsgebied, heeft geheel gele onderdelen tot en met de onderstaartdekveren en een meer kastanjebruine kop; in de overgangszone komen tussenvormen voor. De goudbrauwzanger Basileuterus belli heeft een gele wenkbrauwstreep en een geheel gele onderzijde en leeft in vochtiger bergbos.
Leefgebied
Droog en halfvochtig struikgewas, doornstruweel, bosranden, open eikenbos en pijn-eikenbos, ravijnen met struiken en schaduwkoffie, van zeeniveau tot ongeveer 3000 m. Zoekt laag in de vegetatie en op de grond naar insecten.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van Mexico en Midden-Amerika.
Verspreiding en trek
Komt voor van Sonora, Chihuahua, Coahuila en Nuevo León zuidwaarts door een groot deel van Mexico tot in Chiapas en Guatemala; als dwaalgast in het zuiden van Arizona en Texas. Op de verspreidingskaart loopt het gebied door tot in het zuiden van Midden-Amerika; dat deel heeft betrekking op Delattres zanger, die in de onderliggende waarnemingsgegevens deels nog tot deze soort wordt gerekend.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Vaak te zien in struikgewas langs wegen en bosranden in de hooglanden van midden- en zuid-Mexico, waar de vogel met opgewipte staart van tak naar tak springt; de droge, versnellende zang is goed herkenbaar.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd (LC). Algemeen en wijdverbreid; profiteert plaatselijk van struikgewas na kap.
Wetenschappelijke naam
Basileuterus rufifrons | (Swainson, 1838)
Swainson beschreef de soort in 1838 als Setophaga rufifrons; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Basileuterus werd in 1848 ingevoerd door Cabanis. Basileuterus is Grieks, van basileuteros 'koninklijker', naar de gekleurde kruinstreep die aan een kroontje doet denken. rufifrons is Latijn, van rufus 'rood' en frons 'voorhoofd', naar de roodbruine kruin. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Mexico (mogelijk Real Arriba, Veracruz).