Alle soorten › Zangvogels › Spreeuwen › Socotraspreeuw
Socotraspreeuw | Onychognathus frater
Socotra Starling | Estornino de Socotora
De Socotraspreeuw is een van de endemische vogels van Socotra: een stevige, glanzend zwarte spreeuw met roodbruine vleugels, die op het eiland van de kust tot de toppen van het Hagghiergebergte algemeen is. Hij deelt het eiland met de slankere Somalische spreeuw.
Geluid
Luide, heldere fluittonen en wat schorre, ratelende roepen; minder melodieus en minder gevarieerd dan Tristrams spreeuw. Groepen maken een babbelend gekwetter.
Opname: Mischa Keijmel — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto
Herkenning
26–28 cm. Een forse, vrij kortstaartige roodvleugelspreeuw met een zware, zwarte snavel en zwarte poten. Het mannetje is glanzend blauwzwart. Het vrouwtje heeft een grijze, fijn donker gestreepte kop en hals. Beide sekses hebben roodbruine handpennen met brede zwarte toppen, in vlucht een grote roestrode vlek. De staart is vrij kort en recht afgesneden of licht afgerond. Jonge vogels zijn doffer zwart.
Verwarringssoorten
De Somalische spreeuw (Onychognathus blythii) is slanker, met een veel langere, getrapte en spits uitlopende staart en een slankere snavel; het vrouwtje heeft een egaal grijze, nauwelijks gestreepte kop. Let vooral op de staartlengte in vlucht. Tristrams spreeuw (Onychognathus tristramii) komt op Socotra niet voor.
Leefgebied
Vrijwel alle begroeide terrein op Socotra: rotsige berghellingen, kloven en wadi's, struweel met drakenbloedbomen en wierookbomen, palmtuinen en dorpen, van zeeniveau tot de hoogste toppen. Zoekt vaak groepsgewijs fruit, onder meer van vijgen, en ongewervelden; komt ook bij kampen en dorpen.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de leefgebieden van Noord-Afrika en het Midden-Oosten.
Verspreiding en trek
Endemisch voor de Socotra-archipel (Jemen): algemeen op het hoofdeiland Socotra; op Samha en Darsa niet met zekerheid vastgesteld. Komt nergens anders ter wereld voor.
- Wintergast (ca. apr–sep)
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Op het Diksamplateau, in de Homhil-vallei of bij Hadibo: groepjes zitten in de drakenbloedbomen en vijgenbomen; vergelijk de staartlengte met die van eventuele Somalische spreeuwen in dezelfde groep.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd, ondanks het kleine areaal. Afhankelijk van het intact blijven van de vegetatie op Socotra, die onder druk staat van begrazing, ontwikkeling en droogte.
Wetenschappelijke naam
Onychognathus frater | (Sclater & Hartlaub, 1881)
Sclater & Hartlaub beschreef de soort in 1881 als Amydrus frater; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Onychognathus werd in 1849 ingevoerd door Hartlaub. Onychognathus is samengesteld uit het Griekse onyx 'nagel, klauw' en gnathos 'kaak'. frater is Latijn voor 'broer', naar de nauwe verwantschap met een andere spreeuwensoort. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Socotra, Jemen.