Zwarte Specht

Geluid

Twee heel verschillende roepen: een luid, ver dragend kliejo-kliejo-kliejo in de vlucht en een klagend, langgerekt kwiehh vanaf een tak. De roffel is de langste van al onze spechten — twee tot drie seconden, traag en dreunend, tot ver in het bos hoorbaar.

Herkenning

Geheel zwart, met een ivoorwitte snavel en een lichte iris die het gezicht een starende uitdrukking geeft. Het mannetje heeft een volledig rode kruin, het vrouwtje alleen een rode vlek op het achterhoofd. De vlucht is opvallend: krachtig maar wat onregelmatig en 'los', niet het golvende patroon van kleinere spechten.

Verwarrings­soorten

In vlucht en op afstand een zwarte kraai — let op de rechte, wat schokkerige vleugelslag, de langere hals en de lichte snavel. Verwarring met andere spechten is door het formaat uitgesloten.

Leefgebied

Uitgestrekt, ouder loof- en naaldbos met dikke bomen: beuken voor nestholtes, grove dennen en dood staand hout voor voedsel. Foerageert veel op de grond en op stronken, gespecialiseerd in mieren en boktorlarven.

Verspreiding en trek

Van Spanje en Frankrijk tot Scandinavië, Rusland en Japan; in Nederland vooral op de Veluwe, de Utrechtse Heuvelrug, in Drenthe, Brabant en Limburg. De soort profiteert van het ouder worden van Nederlandse bossen.

• Jaarrond
• Broedvogel (zomer)
• Winter
• Doortrek
• donker = kerngebied, licht = dun verspreid

Waar en wanneer kijken

Februari tot april, bij voorkeur op een rustige ochtend. Zoek naar de karakteristieke, hoge ovale of rechthoekige holen in gladde beukenstammen en naar grote, uitgehakte gaten onderin dode stronken. Die holen worden later gebruikt door holenduif, bosuil, ruigpootuil en zelfs boommarter.

Staat van instandhouding

Niet bedreigd (IUCN: Least Concern) en in West-Europa langzaam uitbreidend. Behoud van dikke, oude bomen en staand dood hout is de belangrijkste voorwaarde; kaalslag en het opruimen van dood hout doen de soort direct verdwijnen.