Alle soorten › Hoatzinachtigen

Hoatzinachtigen | Opisthocomiformes

Hoatzin | Hoatzines | Hoatzin

Een orde met maar een enkele levende soort, de hoatzin, een fazantgrote vogel met een kleine kop op een lange hals, een rafelige, rechtopstaande kuif, een blauwe naakte huid rond het rode oog en een lange, brede staart. Hij is de enige vogel die zich vrijwel uitsluitend met bladeren voedt en die deze, net als een herkauwer, met behulp van bacteriën laat gisten, in een sterk vergrote krop in plaats van in de maag. Voor die krop is het borstbeen aan de voorkant verkleind, waardoor de vliegspieren zwak zijn; de hoatzin vliegt slecht en zwaar en klautert vooral onhandig door het struikgewas. Door de gisting ruikt de vogel muskusachtig, wat hem in het Engels en Spaans bijnamen als stinkvogel heeft opgeleverd. De jongen hebben aan de vleugel twee goed ontwikkelde klauwen waarmee ze door de takken klimmen, en bij gevaar laten ze zich uit het nest in het water vallen, zwemmen en duiken weg en klimmen later weer terug. Er wordt in groepen gebroed, vaak met helpers uit eerdere broedsels, in een slordig takkennest boven het water. De verwantschap met andere vogels is nog altijd onzeker; het is een oude, geïsoleerde lijn, waarvan fossiele verwanten ook in Afrika en Europa zijn gevonden. In deze gids leeft de hoatzin in de Amazonelaagvlakte ten oosten van de Andes, in Colombia, Ecuador, Peru en Bolivia, langs trage rivieren en hoefijzermeren met overhangende begroeiing.

Families in deze orde

  • Hoatzin | Opisthocomidae1 soortEen familie met één soort, de hoatzin, die in deze gids voorkomt in het Amazonelaagland van Colombia, Ecuador, Peru en Bolivia, langs langzaam stromende rivieren, oxbowmeren en moerassen met dichte oevervegetatie. Het is een vogel ter grootte van een fazant, met een lange staart, kleine kop, een rafelige kuif van stijve veren, een kale blauwe gezichtshuid en rode ogen; het verenkleed is bruin met lichte strepen, met roodbruine handpennen. De hoatzin is de enige vogel die zijn voedsel op de manier van een herkauwer verteert: hij eet vrijwel uitsluitend bladeren, die in een sterk vergrote krop door bacteriën worden gefermenteerd. Daardoor ruikt hij naar mest, en de zware krop maakt hem tot een onhandige vlieger die vooral korte stukken tussen de takken overbrugt. Groepen zitten veel stil om te verteren en maken bij verstoring hees gesis en gekreun. Het nest is een platform van takjes boven het water, en vaak helpen oudere jongen bij de zorg. De kuikens hebben aan elke vleugel twee klauwtjes; bij gevaar laten ze zich in het water vallen, zwemmen naar de oever en klimmen met vleugels en poten weer omhoog. De verwantschap met andere vogels is nog altijd onzeker.