Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Goudmaskervliegenpikker

Goudmaskervliegenpikker | Zimmerius chrysops

Golden-faced Tyrannulet | Mosquerito caridorado | Poiaeiro-de-cara-dourada

De goudmaskervliegenpikker is een van de meest verbreide kleine tirannen van de bosranden in de noordelijke Andes. Hij heeft een geel gezicht en geel gerande vleugelveren en zit vaak met de staart iets opgewipt in de kruin van bomen. Zijn heldere fluitjes horen bij bosranden en tuinen met bomen, van het laagland tot in het bergbos.

Goudmaskervliegenpikker (Zimmerius chrysops)
Foto: Félix Uribe from Rionegro, Antioquia, Colombia — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een helder, iets dalend fluitje, als tjieuw, vaak herhaald, en korte reeksen snellere, hogere noten.

Luister: ZangXC1185918

Opname: José María Loaiza B. — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

11 cm, met een korte, donkere snavel en een vrij lange staart. Teugel, wenkbrauw en voorkant van het gezicht zijn geel, kruin en bovendelen olijfgroen. De vleugelveren hebben duidelijke gele randen, zonder echte vleugelstrepen. De iris is donker. Keel en borst zijn grijsachtig wit, de buik is wit tot lichtgeel. Vogels in het zuidwesten van Ecuador en het noordwesten van Peru zijn wat grijzer, met minder geel in het gezicht. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

De geelwangvliegenpikker Zimmerius viridiflavus van Midden-Peru is van onderen veel geler. De venezuelavliegenpikker Zimmerius improbus in het noorden van Colombia lijkt sterk en is vooral aan stem en verspreiding te onderscheiden. De roodsnavelvliegenpikker Zimmerius cinereicapilla heeft een grijze kruin, een lichte iris en een roodachtige ondersnavel. De geelkruinvliegenpikker Tyrannulus elatus heeft een gele kruinstreep, grijze wangen en vleugelstrepen. De geelkeelvliegenpikker Camptostoma obsoletum heeft een kuifje en lichte vleugelstrepen.

Leefgebied

Het bladerdak en de randen van vochtig bos, secundair bos, halfopen terrein met bomen, koffieplantages en tuinen, van het laagland tot ongeveer 2500 m; in het zuidwesten van Ecuador en het noordwesten van Peru ook in halfvochtig en droog bos. Eet kleine insecten en veel bessen, vooral van maretakken, en sluit zich vaak aan bij gemengde groepen.

Verspreiding en trek

Colombia: in de drie Andesketens en hun uitlopers. Ecuador: aan beide flanken van de Andes en in het westelijke laagland. Peru: in het noordwesten, van Tumbes tot Cajamarca, en aan de oostflank in het noorden. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het westen van Venezuela.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Loop langs bosranden en tuinen met bomen op middelhoge hoogte, bijvoorbeeld rond Mindo in Ecuador, en luister naar het heldere fluitje; de vogel zit vaak open in de kruin en eet bessen van maretakken.

Staat van instandhouding

Niet bedreigd. De soort komt veel voor in secundair bos, plantages en tuinen en verdraagt verstoring goed.

Wetenschappelijke naam

Zimmerius chrysops | (Sclater, 1859)

Sclater beschreef de soort in 1859 als Tyrannulus chrysops; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Zimmerius werd in 1977 ingevoerd door Traylor. De geslachtsnaam eert de Amerikaanse ornitholoog John Todd Zimmer (1889–1957), die veel werk deed aan de indeling van Neotropische vogels. De soortnaam komt van Grieks khrysos, 'goud', en ōps, 'gezicht': 'met gouden gezicht'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Zamora, Zamora-Chinchipe, Ecuador.