Alle soorten › Zangvogels › Lijsters › Merel

Merel | Turdus merula

Common Blackbird | Mirlo común | Melro-preto

De merel is een lijster van Europa, Noord-Afrika en Azië, die door de mens ook in Australië en Nieuw-Zeeland is uitgezet. In het gidsgebied is hij geen vaste soort; er zijn alleen enkele onzekere meldingen uit Colombia en Bolivia, die mogelijk berusten op verwisseling met inheemse zwarte lijsters of op ontsnapte kooivogels.

Merel (Turdus merula)
Foto: Federlesen — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een rustige, melodieuze reeks fluitende frasen. Bekende roepen zijn een scherp, herhaald tsjink-tsjink en een ratelende alarmroep.

Luister: RoepXC1187596

Opname: Astrid Cervantes — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

24–27 cm. Het mannetje is geheel zwart, met een oranjegele snavel en een smalle gele oogring; de poten zijn donkerbruin. Het vrouwtje is donkerbruin, met een lichtere, vaag gestreepte keel, een wat gevlekte borst en een bruinige tot dofgele snavel. Jonge vogels zijn bruin, met lichte vlekken op de bovendelen en donkere vlekken op de onderdelen.

Verwarrings­soorten

De reuzenlijster Turdus fuscater is groter en donker roetbruin, met oranje poten. Het mannetje van de fluweellijster Turdus serranus is glanzend zwart en heeft, anders dan de merel, oranje poten. Het mannetje van de taczanowski's lijster Turdus leucops is kleiner en glanzend zwart, met een lichte iris en gele poten. Donkere poten bij een zwarte lijster met een gele snavel wijzen op de merel.

Leefgebied

In het oorspronkelijke verspreidingsgebied bos, parken, tuinen en cultuurland met heggen. Zoekt op de grond naar regenwormen en andere ongewervelden en eet daarnaast bessen en vruchten. Broedt niet in het gidsgebied.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In het gidsgebied alleen enkele onzekere meldingen uit Colombia en Bolivia; een vaste stand ontbreekt in Colombia, Ecuador, Peru en Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Europa, Noord-Afrika en grote delen van Azië; uitgezet in het zuidoosten van Australië en in Nieuw-Zeeland.

Hoe en wanneer kijken

Een zwarte lijster met een gele snavel in het gidsgebied is vrijwel altijd een inheemse soort; let op de kleur van de poten en de iris, en leg een vermoedelijke merel vast met foto's of geluidsopnamen.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. In het gidsgebied alleen een dwaalgast of ontsnapte vogel.

Wetenschappelijke naam

Turdus merula | Linnaeus, 1758

Linnaeus beschreef de soort in 1758 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Turdus voerde hij in datzelfde werk in. De geslachtsnaam komt van Latijn turdus, 'lijster'. De soortnaam komt van Latijn merula, 'merel'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Zweden.