Alle soorten › Zangvogels › Ovenvogels en muisspechten › Priemsnavelmuisspecht

Priemsnavelmuisspecht | Dendroplex picus

Straight-billed Woodcreeper | Trepatroncos piquirrecto | Arapaçu-de-bico-branco

De priemsnavelmuisspecht is een van de meest wijdverbreide muisspechten van tropisch Zuid-Amerika. Zijn rechte, bleke, dolkvormige snavel onderscheidt hem van vrijwel alle andere muisspechten. Hij leeft vooral in open en halfopen bos: langs rivieren, in galerijbos, mangrove en plantages.

Priemsnavelmuisspecht (Dendroplex picus)
Foto: Hector Bottai — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een snelle, dalende triller van heldere tonen, tie-die-die-die-die-die. De roep is een kort, scherp tsjiet.

Luister: ZangXC1035443

Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

20–22 cm, met een rechte, puntige, roze-witte tot hoornkleurige snavel. Kop en keel zijn witachtig, met donkere schubben op kruin en nek en een witte wenkbrauwstreep. Rug, vleugels en staart zijn roodbruin. De borst is bruin met witte, zwart omrande druppels en strepen. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

Zimmers muisspecht Dendroplex kienerii heeft een licht gebogen, grijzere snavel en geelbruine in plaats van witte borststrepen. De gestreepte muisspecht Xiphorhynchus obsoletus heeft een donkere, licht gebogen snavel en een gestreepte rug. De streepkopmuisspecht Lepidocolaptes souleyetii en de wenkbrauwmuisspecht Lepidocolaptes angustirostris hebben een dunne, gebogen snavel.

Leefgebied

Galerijbos, várzea, rivieroevers en -eilanden, mangrove, bosranden, savanne met bomen, droogbos en plantages, van het laagland tot ongeveer 1000 m. Foerageert alleen of in paren op stammen en takken, ook op palmen en losse bomen, naar insecten en spinnen. Het nest ligt in een boomholte.

Verspreiding en trek

Colombia: in het Caribische laagland, het Magdalenadal, de Llanos en het Amazonegebied. Ecuador: in het oosten, langs rivieren en op riviereilanden. Peru: in het Amazonegebied. Bolivia: in het laagland van het noorden en oosten. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied van Panama via Venezuela en de Guyana's tot het midden van Brazilië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek langs rivieroevers en op begroeide eilanden, of in de Llanos bij galerijbos en verspreide bomen. De bleke, rechte snavel en de dalende triller wijzen de soort aan.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort is wijdverbreid en algemeen en verdraagt halfopen en door de mens veranderd landschap.

Wetenschappelijke naam

Dendroplex picus | (Gmelin, 1788) (GBIF: Xiphorhynchus picus)

Gmelin beschreef de soort in 1788 als Oriolus Picus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Dendroplex werd in 1827 ingevoerd door Swainson. De geslachtsnaam komt van Oudgrieks dendron, 'boom', en plēssō, 'slaan'. De soortnaam komt van Latijn picus, 'specht'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Cayenne, Frans-Guyana.