Alle soorten › Zangvogels › Prachtvinken › Driekleurennon

Driekleurennon | Lonchura malacca

Tricolored Munia | Capuchino tricolor

De driekleurennon is een nonnetje uit India en Sri Lanka, genoemd naar de drie kleuren van het kleed: zwart, wit en kastanjebruin. Als ontsnapte kooivogel heeft hij zich in het Caribisch gebied gevestigd in natte graslanden en rijstvelden, vooral op Cuba, Hispaniola, Puerto Rico, Jamaica en Trinidad. In oudere Caribische literatuur werden deze vogels vaak samen met de kastanjenon Lonchura atricapilla onder één soort behandeld.

Driekleurennon (Lonchura malacca)
Foto: Tonynirappathu — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een dun, nasaal piet of tie als contactroep, vooral in de vlucht. De zang is zeer zacht en alleen van dichtbij hoorbaar.

Luister: ZangXC1157253

Opname: David Ricardo Rodríguez-Villamil — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto

Herkenning

11–12 cm, gedrongen, met een zware, lichte blauwgrijze snavel. Kop, hals en bovenborst zijn zwart, evenals een brede band over het midden van de buik en de onderstaartdekveren. Onderborst en flanken zijn wit. Rug en vleugels zijn warm kastanjebruin, stuit en staart roodbruin. De seksen lijken op elkaar. Jonge vogels zijn egaal warmbruin van boven en lichtbruin van onder, zonder zwarte kop, met een donkerder snavel.

Verwarrings­soorten

De kastanjenon Lonchura atricapilla heeft eveneens een zwarte kop, maar kastanjebruine onderdelen zonder wit; in het gebied komen ook tussenvormen voor. De muskaatvink Lonchura punctulata heeft een bruine kop en geschubde onderdelen. Het gewoon ekstertje Spermestes cucullata is kleiner, met een bruine rug, witte buik en gebandeerde flanken. Jonge driekleurennonnen zijn nauwelijks van jonge muskaatvinken te onderscheiden en worden het best herkend aan de volwassen vogels in de groep.

Leefgebied

Natte, open gebieden met hoge grassen en riet: rijstvelden, zoetwatermoerassen, overstroomde graslanden, oevers van sloten en kanalen, en randen van suikerrietvelden. Foerageert in groepen op rijst en graszaden en wordt in rijstbouwgebieden als plaag beschouwd. Het nest is een losse, ovale bol van gras met een zijingang, vaak in hoge vegetatie boven water.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatietypen van het Caribisch gebied.

Verspreiding en trek

Ingevoerd en gevestigd op Cuba (vooral in het laagland met rijstbouw), Hispaniola (Haïti en de Dominicaanse Republiek), Puerto Rico, Jamaica en Trinidad. Losse waarnemingen van de Kaaimaneilanden, de Bahama's, Martinique, Aruba en de Turks- en Caicoseilanden. Van nature in India en Sri Lanka. Ook ingevoerd in Venezuela en elders in Zuid-Amerika, en op Hawaï.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 0,18° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Het meest kansrijk in rijstvelden en natte graslanden in het laagland van Cuba en de Dominicaanse Republiek, en in rijstbouwgebieden op Trinidad. Groepjes vliegen laag over de velden en verraden zich door de dunne contactroep; de zwarte kop met witte flanken is ook op afstand zichtbaar.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. In het Caribisch gebied een gevestigde exoot die plaatselijk schade aan rijst veroorzaakt.

Wetenschappelijke naam

Lonchura malacca | (Linnaeus, 1766)

Linnaeus beschreef de soort in 1766 als Loxia malacca; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Lonchura werd in 1832 ingevoerd door Sykes. Lonchura is Grieks, van lonkhē 'speerpunt' en oura 'staart', naar de spits toelopende staart. malacca verwijst naar Malakka op het Maleisisch Schiereiland, een van de oorspronkelijk opgegeven herkomstgebieden. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Belgaum, India.