Alle soorten › Scharrelaarachtigen › Todies › Jamaicaanse todie

Jamaicaanse todie | Todus todus

Jamaican Tody | Barrancolí jamaicano

De Jamaicaanse todie is de enige todie van Jamaica en komt over het hele eiland voor, van de droge kust tot in de vochtige bergen. Op Jamaica heet hij robin, robin redbreast of rasta bird. Hij zit stil op een lage of middelhoge zitplaats en springt dan omhoog naar een prooi aan de onderkant van een blad.

Jamaicaanse todie (Todus todus)
Foto: Charles J. Sharp — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een nasaal, krassend zjeh of biep, in reeksen van ongeveer één per seconde, en een korte, snelle, rauwe ratel.

Luister: ZangXC438065

Opname: George Wagner — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto

Herkenning

9–11 cm, gedrongen, met een grote kop, een korte staart en een lange, brede, platte, overwegend rode snavel. Kop en bovendelen zijn helder groen, de keel rood. De borst is witachtig met een groene zweem, de buik en de onderstaartdekveren zijn geelachtig en de flanken roze. Poten roodbruin. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

Op Jamaica geen andere todie. De roodsnavelwimpelstaart Trochilus polytmus en de zwartsnavelwimpelstaart Trochilus scitulus zijn eveneens groen, maar hebben een dunne snavel, zweven bij bloemen en de mannetjes dragen lange staartlinten.

Leefgebied

Vrijwel alle bostypen van Jamaica: droog en vochtig kalksteenbos, bergbos, secundair bos, schaduwkoffie en zelfs mangrove, van zeeniveau tot ongeveer 1800 m. Jaagt op insecten vanaf zitplaatsen in de lage en middelste laag. Broedt tussen december en juli in een gegraven tunnel in een steile oever, met een onbeklede nestkamer; het legsel telt één tot vier witte eieren.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatietypen van het Caribisch gebied.

Verspreiding en trek

Endemisch op Jamaica, over het hele eiland waar bos of struweel staat. Buiten Jamaica komt de soort niet voor.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 0,18° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

In vrijwel elk bos op Jamaica, onder meer in de Blue Mountains en in de Cockpit Country. Meestal in paren. De krassende roep is het beste aanknopingspunt; de vogel zelf valt op ooghoogte pas op wanneer hij beweegt.

Staat van instandhouding

Niet bedreigd. De soort is algemeen en komt in een breed scala aan bostypen voor, ook in secundair bos en plantages.

Wetenschappelijke naam

Todus todus | (Linnaeus, 1758)

Linnaeus beschreef de soort in 1758 als Alcedo Todus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Todus werd in 1760 ingevoerd door Brisson. Todus is een Latijns woord voor een klein vogeltje, genoemd door de toneelschrijver Plautus en de grammaticus Festus. todus herhaalt de geslachtsnaam, een Latijns woord voor een klein vogeltje. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Jamaica.