Alle soorten › Zangvogels › Winterkoningen › Acaciawinterkoning

Plaats in de stamboom Vogels Aves › Vogels met een beweeglijk verhemelte Neognathae › Alle overige moderne vogels Neoaves › Landvogels Telluraves › Valken, papegaaien en zangvogels Australaves › Valken en zangvogels Eufalconimorphae › Papegaaien en zangvogels Psittacopasserae

Acaciawinterkoning | Thryophilus pleurostictus

Banded Wren | Chivirín barrado

De acaciawinterkoning is een winterkoning van droog bos en doornstruweel aan de Pacifische kant van Mexico en noordelijk Midden-Amerika. Hij is te herkennen aan de witte onderzijde met zwarte dwarsbanden op de flanken en leeft in paren in dicht, vaak doornig struikgewas.

Acaciawinterkoning (Thryophilus pleurostictus)
Foto: panza-rayada — CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een gevarieerde, heldere zang van fluitende en trillende frasen, vaak met een droog, ratelend begin; paren zingen vaak in duet. Roep een droge, krassende ratel.

Luister: ZangXC1133729

Opname: Manuel Grosselet — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto

Herkenning

13–14 cm. Bovendelen grijsbruin tot warm bruin, staart roodbruiner met zwarte banden. Witte wenkbrauwstreep, wangen zwart-wit gestreept. Keel en borst wit, flanken en zijkanten van de buik met opvallende zwarte dwarsbanden op een witte tot okerkleurige ondergrond, onderbuik okerbruin. Mannetje en vrouwtje gelijk.

Verwarrings­soorten

De sinaloawinterkoning Thryophilus sinaloa (westen van Mexico) heeft geen zwarte banden op de flanken en een donkere vlek op de zijkant van de hals. De rood-witte winterkoning Thryophilus rufalbus is helder roodbruin van boven en heeft ongestreepte flanken. De vale winterkoning Cantorchilus modestus heeft egaal okerkleurige flanken.

Leefgebied

Droog loofbos, doornbos en doornstruweel, struikgewas langs droge rivierbeddingen en galerijbos, ook ruige weiden met struiken; vooral in het laagland en heuvelland. Zoekt laag in de vegetatie naar insecten en spinnen.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van Mexico en Midden-Amerika.

Verspreiding en trek

Pacifische kant van het zuiden van Mexico, van het binnenland van het Balsas-bekken en het westen van Mexico zuidoostwaarts, door Guatemala, El Salvador, Honduras en Nicaragua tot het noordwesten van Costa Rica. Komt buiten het gidsgebied niet voor.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 0,7° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Algemeen in het droogbos van Guanacaste in Costa Rica, onder meer in het Nationaal Park Santa Rosa. Let op de ratelende zang uit doornig struikgewas.

Staat van instandhouding

Niet bedreigd. Vrij algemeen in droog bos en struikgewas; verdraagt een zekere mate van verstoring.

Wetenschappelijke naam

Thryophilus pleurostictus | (Sclater, 1860)

Sclater beschreef de soort in 1860 als Thryothorus pleurostictus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Thryophilus werd in 1864 ingevoerd door Baird. Thryophilus is Grieks, van thruon 'riet, bies' en philos 'liefhebber': 'rietminnaar'. pleurostictus is Grieks, van pleura 'zijde, flank' en stiktos 'gevlekt', naar de zwart gebandeerde flanken. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Gualán, Zacapa, Guatemala.