Alle soorten › Roofvogels › Havikachtigen › Pallas' zeearend
Pallas' zeearend | Haliaeetus leucoryphus
Pallas's Fish Eagle | Pigargo de Pallas
Pallas' zeearend is een grote, donkere zeearend van de meren en rivieren van Centraal- en Zuid-Azië, met een lichte kop en een zwarte staart met een brede witte band. Hij is wereldwijd bedreigd. In het gebied is hij een dwaalgast: de westelijkste wintergasten bereikten vroeger de moerassen van Mesopotamië en de kusten van de Perzische Golf.
Geluid
In de winter meestal stil. Op de broedplaats een luid, blaffend en ver dragend kok-kok-kok, vaak in duet.
Opname: Lars Lachmann — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto
Herkenning
72–85 cm, spanwijdte 180–215 cm. De volwassen vogel heeft een licht zandkleurige kop en hals met een wittige keel, een donkerbruin lijf en donkere vleugels. Doorslaggevend is de staart: zwart met een brede witte middenband. De snavel is donkergrijs, minder zwaar dan bij de zeearend. In vlucht lange, vrij smalle, plankvormige vleugels en een langere, afgeronde staart dan bij de zeearend. De jonge vogel is donker koelbruin zonder staartband, met een lichte band over de ondervleugeldekveren en lichte binnenste handpennen, en een donker masker achter het oog; de volwassen tekening ontstaat in ongeveer vier jaar.
Verwarringssoorten
De zeearend (Haliaeetus albicilla) is groter, met een zware gele snavel, bredere vleugels en een korte, wigvormige staart die bij de volwassen vogel geheel wit is; de jonge zeearend mist de lichte band onder de vleugel. Een jonge Pallas' zeearend kan lijken op een jonge steppearend (Aquila nipalensis) met zijn witte vleugelband, maar die heeft een kortere hals, kleinere kop en een ronde, gebandeerde staart. De visarend (Pandion haliaetus) is veel kleiner en van onderen wit.
Leefgebied
Grote meren, moerassen en trage rivieren in open land, met hoge bomen of rietlanden om te rusten. Eet vooral vis, ook watervogels en aas. In het gebied te verwachten in de rietmoerassen en meren van Mesopotamië en langs viskwekerijen en lagunes van de Perzische Golf.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de leefgebieden van Noord-Afrika en het Midden-Oosten.
Verspreiding en trek
Volgens de oudere literatuur een zeldzame wintergast in de moerassen van Zuid-Irak; recente waarnemingen in het gebied zijn uiterst schaars en de soort geldt nu als dwaalgast in Irak en aan de Perzische Golf. Elders in het gebied niet met zekerheid vastgesteld. Daarbuiten broedt hij van Kazachstan en Mongolië tot Noord-India, Bangladesh en Myanmar, en overwintert hij in Zuid-Azië, met de westelijkste vogels tot Iran.
Hoe en wanneer kijken
Een grote, donkere zeearend met een zwart-witte staart in de moerassen van Zuid-Irak of aan de Golfkust is de moeite van een foto en een melding waard; jonge vogels worden gemakkelijk voor een zeearend of een steppearend aangezien.
Staat van instandhouding
Bedreigd: de wereldpopulatie telt minder dan 2500 volwassen vogels en neemt af door de drooglegging en vervuiling van meren en moerassen, verstoring van nesten en vergiftiging. Het verdwijnen van de Mesopotamische moerassen in de jaren negentig maakte het gebied voor de soort vrijwel ongeschikt; door het gedeeltelijke herstel daarna zijn nieuwe gevallen niet uitgesloten.
Wetenschappelijke naam
Haliaeetus leucoryphus | (Pallas, 1771)
Pallas beschreef de soort in 1771 als Aquila leucorypha; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Haliaeetus werd in 1809 ingevoerd door De Savigny. Haliaeetus is Grieks van oorsprong, van hals 'zee' en aetos 'arend': zeearend. leucoryphus is Grieks voor 'witkoppig', van leukos 'wit' en koruphē 'kruin, kop'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit de benedenloop van de Oeral in Kazachstan.