Alle soorten › Anjerachtigen › Zonnedauwfamilie › Drosera hirtella
Drosera hirtella
Een behaarde zonnedauw van de Braziliaanse cerrado. Drosera hirtella werd in 1826 door Saint-Hilaire beschreven en kende lange tijd een variëteit lutescens, die in de Braziliaanse synopsis van 2022 als zelfstandige soort Drosera lutescens is afgesplitst. Wat nu onder D. hirtella valt, is daardoor scherper omschreven, met een eenvoudig veldkenmerk: een rode bloeistengel met rode, niet-klierachtige haren.
Herkenning
Een meerjarige rozetplant met dicht beklierde bladeren en een opvallende beharing. Het beste kenmerk is de bloeistengel: rood gekleurd en bezet met rode haren zonder klierkopje. De synopsis onderscheidt binnen de soort twee vormen, een typische vorm en een westelijke vorm, die in habitus verschillen. Maten en een bevestigde bloemkleur konden hier niet worden nagegaan; de maatvelden blijven leeg.
Gelijkende soorten
De belangrijkste verwarringsoort is Drosera lutescens, tot 2022 een variëteit van deze soort. Beide kunnen vlak naast elkaar groeien; foto's in de synopsis tonen bloeiende planten van beide soorten zij aan zij in de schaduw, waarbij het verschil in beharing en kleur van de bloeistengel duidelijk zichtbaar is. Andere cerradosoorten zoals Drosera communis en Drosera grantsaui missen de opvallende rode haren op de bloeistengel.
De val en hoe hij werkt
Een actieve lijmval. De tentakels op de bladschijf vangen kleine insecten, waarna de omringende tentakels naar de prooi buigen. De niet-klierachtige haren op de bloeistengel hebben geen vangfunctie; ze beschermen de bloeiwijze mogelijk tegen kruipende insecten of uitdroging.
Standplaats en ecologie
Natte en seizoensnatte plekken in de cerrado: drassige graslanden, kwelzones langs beekjes, randen van veredas en open plekken in de savanne die in de regentijd doorweekt zijn (B6, W4, W7). De plant kan ook in lichte schaduw groeien, zoals de foto's in de synopsis laten zien.
Verspreiding en hoogte
Midden-Brazilië, in het cerradogebied; de verspreiding van de soort in enge zin, na de afsplitsing van D. lutescens, is in de synopsis van 2022 in kaart gebracht maar kon hier niet in detail worden nagegaan. Voor zover bekend endemisch voor Brazilië.
- Waargenomen (hokken van een kwart graad)
Vormen en variatie
Er worden geen formele variëteiten meer erkend; de vroegere var. lutescens is een eigen soort geworden. De synopsis beschrijft wel twee informele morfotypen, een typische vorm en een westelijke vorm. Oudere literatuur en cultuurplanten onder de naam D. hirtella kunnen dus ook D. lutescens betreffen.
Waar en wanneer te zien
Zoek in het natte seizoen in de natte laagten van de cerrado. Kijk bij elke behaarde zonnedauw naar de bloeistengel: rood met rode haren wijst op D. hirtella. Waar beide soorten samen groeien, is dat de beste gelegenheid om de verschillen zelf te zien.
Staat van instandhouding
Niet geëvalueerd voor de wereldwijde IUCN-Rode Lijst en niet opgenomen in CITES. De cerrado verdwijnt snel door de omzetting in landbouwgrond en weiden, en natte laagten worden gedraineerd; dat treft ook de groeiplaatsen van deze soort. Door de recente herafbakening is haar werkelijke zeldzaamheid nog niet goed bekend.
Wetenschappelijke naam
Drosera hirtella | Saint-Hilaire, 1824
Beschreven door Auguste de Saint-Hilaire in 1824, in "Histoire des Plantes les plus Remarquables du Brésil et du Paraguay", p. 262-263. Brazilië: nabij het dorp Formigas, in het verlaten westelijke deel van de provincie Minas Gerais ("Certão"), en in het gebergte Serra dos Pirineus, provincie Goiás. Het lectotype (aangewezen door M.D. Corrêa & T.R.S. Silva) is de verzameling uit de Serra dos Pirineus, bewaard in Parijs (P). Verkleinvorm van het Latijnse hirtus ("ruig behaard") — "enigszins ruig behaard", een beschrijvende naam die niet letterlijk in een bron is bevestigd.
World Checklist of Vascular Plants (WCVP), via Plants of the World Online (POWO), Royal Botanic Gardens, Kew.