Alle soorten › Lipbloemigen › Blaasjeskruidfamilie › Pinguicula simulans

Pinguicula simulans

Een soort die haar naam draagt als waarschuwing: simulans betekent 'de gelijkende', en deze in 2019 beschreven plant uit Nuevo León werd inderdaad jarenlang voor een andere soort aangezien. Zij hoort bij de kleine, witbloemige vetbladen van de sectie Microphyllum, een groepje uit Noordoost-Mexico waarin de soorten op de bloem nauwelijks van elkaar te onderscheiden zijn en het onderscheid in het blad moet worden gezocht.

Van deze soort staat nog geen foto met een Creative Commons-licentie of uit het publiek domein in de gids.

Herkenning

De determinatie draait om de bladeren. De winterbladeren zijn spatelvormig en langer dan breed, met een licht teruggebogen top; de zomerbladeren vormen een losse rozet. Ook de kelk is van belang: die is aan de buitenzijde met klieren bezet. Voor de precieze maten van rozet, blad, bloemsteel en bloem, voor de bloemkleur en voor de bloeitijd hebben wij geen vrij toegankelijke, toetsbare opgave uit de oorspronkelijke beschrijving kunnen vinden; die velden zijn daarom in de feitenkaart leeg gelaten. De bloem wordt in de literatuur omschreven als gelijkend op die van Pinguicula gracilis — een kleine, lichtgekleurde bloem, en dus precies het kenmerk waarop je de soort niet moet determineren.

Gelijkende soorten

De vergelijkingssoort is Pinguicula gracilis, eveneens uit Nuevo León en eveneens uit de sectie Microphyllum; de bloemen lijken sterk op elkaar. Ook P. immaculata en P. nivalis horen tot dat gezelschap van kleine, witbloemige soorten uit Noordoost-Mexico. Het bruikbare onderscheid voor P. simulans zit in de spatelvormige winterbladeren, die langer dan breed zijn en een licht teruggebogen top hebben, en in de klierbezetting aan de buitenzijde van de kelk. Beide zijn kenmerken die om een loep en om een foto van de plant in winterstand vragen; de bloem alleen brengt je hier niet verder.

De val en hoe hij werkt

De kleverige zomerbladeren vormen een lijmval met het gebruikelijke bouwplan: gesteelde klieren met een heldere druppel, zittende klieren die verteringsenzymen afgeven zodra een prooi contact maakt, en een traag over de vangst buigende bladrand. Voor de kleine soorten van deze sectie, die op arme minerale bodems in het noordoosten van Mexico groeien, is de vangst de belangrijkste bron van stikstof: het substraat levert die vrijwel niet. De vangst bestaat er vooral uit kleine tweevleugeligen en mieren. In de droge maanden trekt de plant zich terug in dikke, klierloze winterblaadjes en wordt er niet gevangen.

Standplaats en ecologie

De typestandplaats ligt bij Potrero Redondo in de gemeente Santiago, in de bergen van de Sierra Madre Oriental ten zuiden van Monterrey. Dat is kalkgebergte: steile wanden, canons en hoog gelegen dalen met dennen- en eikenbos. De planten van deze groep groeien er op minerale, vochtig blijvende plekken — kalkspleten, rotsvoeten en hellingen waar water na regen langs het gesteente loopt (R2, R1) — in de halfschaduw van open bos (B5). Voor een specifieke standplaats- en hoogteopgave voor déze soort hebben wij geen toetsbare bron gevonden; het hoogteveld is daarom leeg gelaten.

Verspreiding en hoogte

Endemisch in de Mexicaanse staat Nuevo León, in de Sierra Madre Oriental, met de typevindplaats bij Potrero Redondo in de gemeente Santiago — in overeenstemming met de opgave in onze soortenlijst. Het bekende areaal is klein. Het bergland ten zuiden van Monterrey is een van de best bezochte delen van Noordoost-Mexico en toch bleek daar in 2019 nog een onbeschreven vetblad te staan; dat zegt iets over hoe lastig deze kleine, op elkaar lijkende soorten te onderscheiden zijn, en het maakt aannemelijk dat er in naburige dalen meer populaties zijn die tot nu toe onder een andere naam zijn genoteerd.

  • Inheems
Verspreiding per regio van het TDWG-schema (World Geographical Scheme for Recording Plant Distributions), uit de World Checklist of Vascular Plants — de gegevensbasis achter Plants of the World Online. De kaart toont alleen het natuurlijke areaal; waar de soort is ingeburgerd staat in de tekst. Binnen een regio zegt de kaart niets over waar de plant precies staat; bij bedreigde soorten is dat ook de bedoeling. Contouren: tdwg/wgsrpd. Voor deze soort zijn nog geen GBIF-waarnemingen opgehaald; zodra dat gebeurt vervangt die precisere laag deze regio-kaart.

Vormen en variatie

Er zijn geen variëteiten in het wild beschreven. Bij een soort die pas in 2019 van een naaste verwant is afgesplitst, is dat ook de juiste volgorde: eerst moet duidelijk zijn hoe ver de soort zelf reikt en hoeveel variatie daarbinnen normaal is, voordat er binnen die soort iets valt te onderscheiden. Juist bij deze groep is dat een reële vraag, want de kenmerken waarop wordt onderscheiden — bladvorm, kelkbeharing — zijn klein en gevoelig voor groeiomstandigheden. Natuurlijke hybriden zijn niet gemeld, al groeien verwante soorten in hetzelfde gebergte.

Waar en wanneer te zien

Deze soort vraagt om documenteren in plaats van determineren. Zoek in het bergland ten zuiden van Monterrey op vochtige kalkplekken naar kleine, witbloemige vetbladen, en fotografeer bij elke vondst niet alleen de bloem maar ook de winterrozet van boven en van opzij, met een maatlat of muntstuk erbij, en de kelk van buiten. Wie alleen de bloem vastlegt, kan zijn waarneming achteraf niet meer aan een van de soorten van deze sectie toewijzen. Noteer hoogte en gesteente. Laat planten staan; een goede fotoserie is hier waardevoller dan een exemplaar.

Staat van instandhouding

De soort is niet geëvalueerd voor de wereldwijde IUCN-Rode Lijst en staat niet in CITES. Wat bekend is, is weinig: een in 2019 beschreven soort met een klein bekend areaal in één deel van de Sierra Madre Oriental. Het bergland ten zuiden van Monterrey staat onder aanzienlijke druk van recreatie, tweede woningen en wegenbouw, en de vochtige kalkplekken waar deze vetbladen op zijn aangewezen, zijn daarbij de eerste die verdwijnen. Daar komt bij dat een soort die pas net van een andere is onderscheiden, in bestaande beschermingsplannen nog niet voorkomt. Er is geen categorie omdat de beoordeling niet is gemaakt; dat is bij een soort van zes jaar oud te verwachten, maar niet geruststellend.

Wetenschappelijke naam

Pinguicula simulans | Zamudio, Salinas, Hernández-Rendón & Quirino, 2019

Beschreven door Sergio Zamudio, Antonio Salinas, J. Hernández Rendón en G. Quirino in 2019/2020, in het artikel "Pinguicula simulans (Lentibulariaceae), a new species from Nuevo León, Mexico", Phytotaxa 424(1). De soort komt voor in de Mexicaanse staat Nuevo León; de precieze typelocatie kon niet met zekerheid worden achterhaald. De naam "simulans" is Latijn voor "nabootsend, gelijkend" en verwijst vermoedelijk naar de gelijkenis met een andere, al bekende soort uit dezelfde regio — welke soort dat precies is, kon niet met zekerheid worden achterhaald.

World Checklist of Vascular Plants (WCVP), via Plants of the World Online (POWO), Royal Botanic Gardens, Kew.