Alle soorten › Roofvogels › Havikachtigen › Amerikaanse sperwer

Amerikaanse sperwer | Accipiter striatus

Sharp-shinned Hawk | Gavilán americano | Tauató-miúdo

De Amerikaanse sperwer is een kleine, snelle havik die in de Andes leeft in bergbos, bosranden en halfopen land met bosjes. De vogels in het gidsgebied behoren tot de Andesvorm, die soms als aparte soort wordt beschouwd (Accipiter ventralis), en zijn zeer variabel van kleur. Hij jaagt met snelle aanvallen vanuit dekking op kleine vogels.

Amerikaanse sperwer (Accipiter striatus)
Foto: ALAN SCHMIERER from near Patagonia, AZ, USA — CC0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een snelle, hoge reeks kie-kie-kie-kie of kek-kek-kek, vooral rond het nest.

Luister: ZangXC791005

Opname: Pedro Rinaldi — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

25–33 cm, met korte, afgeronde vleugels en een lange, recht afgesneden staart; het vrouwtje is duidelijk groter dan het mannetje. Volwassen vogels zijn donker leigrijs van boven. De onderkant varieert sterk: wit met roodbruine bandering, effen roodbruin op de borst, of vrijwel ongetekend lichtgrijs tot wit; er komt ook een geheel donkere vorm voor. De dijen zijn bij alle vormen roodbruin. De staart heeft drie of vier donkere banden. Oog, snavelbasis en poten zijn geel. Jonge vogels zijn bruin van boven en wit tot roomkleurig met bruine strepen of vlekken van onder.

Verwarrings­soorten

De tweekleurige havik Astur bicolor is groter, met een effen grijze onderkant, roodbruine dijen en een afgeronde staart. De halsbandsperwer Microspizias collaris is kleiner en dicht bruin gebandeerd van onder, met donkere wangen en een lichte halve halsband. De Amerikaanse dwergsperwer Microspizias superciliosus is kleiner, fijn grijs gebandeerd van onder, zonder roodbruine dijen, en leeft vooral in het laagland. De gestreepte bosvalk Micrastur ruficollis heeft een kale, gele gezichtshuid, een langere staart met smalle witte banden en een fijn gebandeerde grijze onderkant. De wegbuizerd Rupornis magnirostris is forser, met bredere vleugels en een tragere vlucht.

Leefgebied

Bergbos, nevelwoud, bosranden, secundair bos, plantages van eucalyptus en den, koffieplantages en halfopen land met bosjes, meestal tussen ongeveer 1000 en 3500 m, ook in dorpen met bomen. Jaagt met snelle aanvallen vanuit dekking en laag over de vegetatie op kleine vogels, soms op grote insecten en kleine zoogdieren. Het nest is een takkennest in een dichte boomkroon.

Verspreiding en trek

In Colombia, Ecuador en Peru in de Andes, op beide flanken en in de inter-Andesdalen. In Bolivia in de Andes en de Yungas. Ontbreekt in het Amazonelaagland en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in de Andes van Venezuela; andere vormen leven in Noord- en Midden-Amerika, op de Grote Antillen en van het zuiden van Brazilië tot het noorden van Argentinië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Let in de Andes op een kleine roofvogel die snel en laag langs bosranden en over open plekken schiet, of in de late ochtend cirkelt op opstijgende lucht, met korte, ronde vleugels en een lange, smalle staart.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort verdraagt een afwisselend landschap met bosjes en plantages.

Wetenschappelijke naam

Accipiter striatus | Vieillot, 1808

Vieillot beschreef de soort in 1808 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Accipiter werd in 1760 ingevoerd door Brisson. De geslachtsnaam is Latijn accipiter, 'havik', afgeleid van accipere, 'grijpen'. De soortnaam is Latijn striatus, 'gestreept'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Santo Domingo (Hispaniola).