Alle soorten › Gierzwaluwachtigen › Kolibries › Bruinvleugelincakolibrie

Bruinvleugelincakolibrie | Coeligena lutetiae

Buff-winged Starfrontlet | Inca alihabano | Inca-de-asa-amarelada

De bruinvleugelincakolibrie is een donkere incakolibrie van het hoogste nevelwoud van de noordelijke Andes, direct te herkennen aan een geelbruine vlek in de vleugel. Hij leeft bij de boomgrens en het struikgewas aan de rand van de páramo. Bij voederflessen in het hoge bergbos van Ecuador is hij een vaste bezoeker.

Bruinvleugelincakolibrie (Coeligena lutetiae)
Foto: DickDaniels (http://carolinabirds.org/) — CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een droge, hoge tsit of tsik, vaak bij het wisselen van bloem; bij achtervolgingen een snelle, raspende reeks.

Luister: ZangXC818052

Opname: David Monroy Rengifo — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

14–15 cm, met een lange, rechte, zwarte snavel. Het mannetje is fluweelachtig zwart tot zeer donkergroen, met een glinsterend groene voorkruin, een kleine violetblauwe keelvlek en groene glans op de buik. De armpennen vormen een duidelijke geelbruine vlek in de gesloten vleugel, die in de vlucht als een lichte band oplicht. De staart is donker en iets gevorkt. Het vrouwtje is groen van boven, met een kaneelkleurige keel en groen gevlekte onderdelen, en heeft dezelfde geelbruine vleugelvlek.

Verwarrings­soorten

De donkere incakolibrie Coeligena orina mist de geelbruine vleugelvlek en leeft alleen in de Westelijke Cordillera in Antioquia. De regenboogincakolibrie Coeligena iris heeft kaneelrode vleugels en staart. De gekraagde incakolibrie Coeligena torquata heeft een wit borstschild en een witte staart. De saffiervleugelkolibrie Pterophanes cyanopterus is veel groter, met blauwe vleugels.

Leefgebied

Hoog nevelwoud, elfenwoud, bosranden en struikgewas aan de rand van de páramo, meestal tussen ongeveer 2600 en 3600 m. Bezoekt bloemen met lange buizen van struiken en epifyten en vangt kleine insecten. Komt naar voederflessen. Het nest is een napje van mos op een beschutte plek.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia in de Centrale Cordillera en in de Andes van het zuidwesten, in Cauca en Nariño. In Ecuador op beide flanken van de Andes. In Peru alleen in het uiterste noorden, ten westen van de Marañón. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Bij de voederflessen van het reservaat Yanacocha boven Quito in Ecuador, en langs paden door het hoge bos bij de Papallacta-pas. Let op de geelbruine vleugelvlek wanneer een donkere incakolibrie wegvliegt.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Het hoge bergbos wordt plaatselijk gekapt en afgebrand, maar de soort is in beschermde gebieden vrij talrijk.

Wetenschappelijke naam

Coeligena lutetiae | (Delattre & Bourcier, 1846)

Delattre & Bourcier beschreef de soort in 1846 als Trochilus Lutetiae; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Coeligena werd in 1833 ingevoerd door Lesson. De geslachtsnaam komt van Latijn coeligenus, 'hemelgeboren' of 'hemels'. De soortnaam komt van Lutetia, de oude naam van Parijs, de hoofdplaats van de Gallische Parisii; volgens een andere uitleg verwijst de naam naar Louis Philippe Albert d'Orléans, graaf van Parijs. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Volcán Puracé, Cauca, Colombia.