Alle soorten › Stormvogelachtigen › Pijlstormvogels › De Filippi's stormvogel

De Filippi's stormvogel | Pterodroma defilippiana

Masatierra Petrel | Petrel de Masatierra | Grazina-de-masatierra

De Filippi's stormvogel is een kleine, grijs-witte stormvogel van het geslacht Pterodroma die alleen op eilanden voor Chili broedt. Buiten de broedtijd zwermt hij uit over de Humboldtstroom tot voor Peru en Ecuador. Hij hoort bij een groep kleine stormvogels met een donker oogmasker en een M-tekening over de vleugels.

De Filippi's stormvogel (Pterodroma defilippiana)
Foto: Charlotte Kirchner — CC BY 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Op zee stil. In de kolonies 's nachts hoge, herhaalde roepen.

Voor deze soort is nog geen opname met een geschikte Creative Commons-licentie beschikbaar.

Herkenning

26 cm, een kleine, slanke stormvogel met een korte, dikke zwarte snavel en lange, smalle vleugels. Kruin en achterhals zijn grijs, het voorhoofd is wit en door het oog loopt een opvallend zwartachtig masker. De bovendelen zijn grijs, met een donkere M-tekening over vleugels en rug; de staart is grijs met een donkerder punt. De onderdelen zijn wit, met een grijze halve kraag aan de zijkant van de borst. De ondervleugel is wit, met een donkere voorrand aan de buitenvleugel en een smalle donkere achterrand. Vliegt snel, in hoge bogen boven het water. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

Cooks stormvogel Pterodroma cookii is lichter grijs, met een kleinere oogvlek en een vrijwel geheel witte ondervleugel; op zee is het onderscheid alleen met een goede blik op kop en ondervleugel te maken. De Juan Fernández-stormvogel Pterodroma externa en de galápagosstormvogel Pterodroma phaeopygia zijn veel groter, met een langere staart. De dunbekprion Pachyptila belcheri is blauwgrijzer, met een witte wenkbrauwstreep in plaats van een masker, en vliegt laag boven de golven.

Leefgebied

Open oceaan en het koele water van de Humboldtstroom, meestal ver uit de kust, soms boven het continentaal plat. Eet kleine inktvis, vis en kreeftachtigen, die hij in de vlucht of zwemmend van het wateroppervlak pikt. Broedt in holen en rotsspleten op de Juan Fernández-eilanden en de Desventuradas voor Chili.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Peru buiten de broedtijd op zee voor de hele kust, het talrijkst voor het midden en zuiden. In Ecuador schaarser, vooral voor de zuidkust; noordelijker zelden. Niet in Bolivia. Broedt niet in het gidsgebied. Buiten het gidsgebied broedend op de Juan Fernández-eilanden (Masatierra en Santa Clara) en op San Félix en San Ambrosio voor Chili.

  • Zomergast (ca. apr–sep)
  • Wintergast (ca. okt–mrt)
  • Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Op pelagische tochten van enkele tientallen kilometers uit de kust van Midden- en Zuid-Peru, vaak tussen andere stormvogels en pijlstormvogels; let op het donkere oogmasker en de tekening van de ondervleugel.

Staat van instandhouding

Kwetsbaar. De soort broedt op slechts enkele kleine eilanden. Ingevoerde ratten, katten en geiten, verstoring van broedplaatsen en bijvangst in de visserij zijn bedreigingen.

Wetenschappelijke naam

Pterodroma defilippiana | (Giglioli & Salvadori, 1869)

Giglioli & Salvadori beschreef de soort in 1869 als Aestrelata defilippiana; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Pterodroma werd in 1856 ingevoerd door Bonaparte. De geslachtsnaam komt van Grieks pteron, 'vleugel', en dromos, 'renner', naar de snelle vlucht. De soortnaam eert Filippo De Filippi (1814–1867), Italiaanse zoöloog en arts. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Kust van Peru en Chili.