Alle soorten › Roofvogels › Havikachtigen › Donkergrijze buizerd

Donkergrijze buizerd | Cryptoleucopteryx plumbea

Plumbeous Hawk | Gavilán plomizo | Gavião-plúmbeo

De donkergrijze buizerd is een kleine, egaal leigrijze buizerd van het vochtige laagland- en voetheuvelbos van de Chocó en West-Ecuador. Hij zit meestal stil op een tak in het binnenste van het bos en zweeft zelden boven het bladerdak. Zijn verspreidingsgebied is klein en wordt bedreigd door ontbossing.

Donkergrijze buizerd (Cryptoleucopteryx plumbea)
Foto: Don Henise — CC BY 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een dunne, langgerekte, licht dalende fluittoon, wiieeuw; vrij zelden te horen.

Luister: ZangXC261524

Opname: Olaf Jahn — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

33–36 cm, met vrij korte, afgeronde vleugels en een middellange staart. De volwassen vogel is geheel leigrijs, de vleugels iets donkerder. De staart is zwart met één smalle witte band in het midden en een smalle lichte top. Van onderen zijn de ondervleugeldekveren wit met fijne grijze bandering, wat in de vlucht afsteekt tegen de grijze romp. Washuid en poten oranje. De seksen zijn gelijk. Jonge vogels hebben lichte bandering op buik en dijen en lichte veerranden.

Verwarrings­soorten

De leigrijze buizerd Buteogallus schistaceus lijkt sterk, maar is groter en leeft alleen ten oosten van de Andes. De kleine bonte buizerd Leucopternis semiplumbeus heeft dezelfde bouw en leeft in hetzelfde bos, maar is helder wit van onder. De donkergrijze wouw Ictinia plumbea heeft lange, spitse vleugels met roodbruine handpennen en jaagt in de lucht. De langpootkiekendief Geranospiza caerulescens heeft lange, oranjerode poten en twee witte staartbanden.

Leefgebied

Het binnenste en de randen van vochtig laagland- en voetheuvelbos, vaak bij beken en in vochtige ravijnen, vooral beneden 1000 m, plaatselijk tot ongeveer 1400 m. Jaagt vanaf een lage tot middelhoge tak op kikkers, slangen, hagedissen, krabben en grote insecten. Over het nest is weinig bekend.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia in het Pacifisch laagland en de aangrenzende uitlopers van de West-Andes. In Ecuador in het westelijk laagland en de voetheuvels, vooral in het noorden. In Peru alleen in het uiterste noordwesten, waar zeer schaars. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het oosten van Panama.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in ongerept bos in Esmeraldas of in de Colombiaanse Chocó; vogels zitten lang stil in het bos en verraden zich vooral door hun fluittoon of wanneer ze kort naar een andere tak vliegen.

Staat van instandhouding

Gevoelig. Het kleine verspreidingsgebied in de Chocó en West-Ecuador verliest bos door houtkap en omzetting in landbouwgrond en plantages.

Wetenschappelijke naam

Cryptoleucopteryx plumbea | (Salvin, 1872) (GBIF: Leucopternis plumbeus)

Salvin beschreef de soort in 1872 als Leucopternis plumbea; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Cryptoleucopteryx werd in 2009 ingevoerd door Amaral, Sheldon, Gamauf, Haring, Riesing, Silveira & Wajntal. De geslachtsnaam combineert Grieks kruptos, 'verborgen', met leukos, 'wit', en pterux, 'vleugel', mogelijk naar het weinig zichtbare wit in de vleugel. De soortnaam komt van Latijn plumbeus, 'loodgrijs'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Ecuador.