Alle soorten › Roofvogels › Havikachtigen › Leigrijze buizerd

Leigrijze buizerd | Buteogallus schistaceus

Slate-colored Hawk | Gavilán pizarroso | Gavião-azul

De leigrijze buizerd is een egaal grijze buizerd van overstroomd bos en waterkanten in het Amazonegebied. Hij zit vaak laag op een tak boven een kreek of oxbowmeer en laat zich van daaruit op prooi vallen. Soms volgt hij groepen apen om insecten en hagedissen te vangen die zij opjagen.

Leigrijze buizerd (Buteogallus schistaceus)
Foto: Christoph Moning — CC BY 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een luide, gefloten, dalende schreeuw, kiieeeuw, vaak herhaald, ook vanaf een zitplaats.

Luister: ZangXC939981

Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

41–46 cm, met brede vleugels en een vrij korte staart. De volwassen vogel is geheel donker leigrijs. De staart is zwart met één smalle witte band in het midden en een smalle witte top. Van onderen tonen de vleugels fijne witte bandering op de slagpennen. Washuid, teugel en poten oranjerood; de ogen zijn licht. De seksen zijn gelijk. Jonge vogels hebben fijne witte bandering op buik, dijen en ondervleugels.

Verwarrings­soorten

De langpootkiekendief Geranospiza caerulescens is slanker, met lange, oranjerode poten, twee witte staartbanden en in de vlucht een witte halvemaan over de handpennen. De slanksnavelwouw Helicolestes hamatus heeft een sterk gehaakte snavel en een korte staart zonder witte band bij volwassen vogels. De donkergrijze wouw Ictinia plumbea heeft lange, spitse vleugels met roodbruine handpennen. De zwarte arendbuizerd Buteogallus urubitinga is veel groter en zwart, met gele poten.

Leefgebied

Várzea, igapó, moerasbos en de oevers van kreken, rivieren en oxbowmeren in het Amazonelaagland, vooral beneden ongeveer 600 m. Jaagt vanaf een lage, beschutte tak boven het water op slangen, hagedissen, kikkers, krabben, vis en grote insecten. Over het nest is weinig bekend.

Verspreiding en trek

In Colombia in het Amazonegebied in het zuidoosten. In Ecuador in het oostelijk laagland. In Peru in het hele Amazonelaagland. In Bolivia in het noorden. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuiden van Venezuela, de Guyana's en het Braziliaanse Amazonegebied.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Vaar langzaam langs kreken en de randen van cochas en kijk naar lage takken boven het water; vogels blijven vaak zitten als een boot passeert en roepen regelmatig.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Wijdverbreid in het Amazonelaagland; afhankelijk van bos langs het water.

Wetenschappelijke naam

Buteogallus schistaceus | (Sundevall, 1850) (GBIF: Leucopternis schistaceus)

Sundevall beschreef de soort in 1850 als Asturina schistacea; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Buteogallus werd in 1830 ingevoerd door Lesson. De geslachtsnaam is een samenvoeging van de geslachtsnamen Buteo (buizerds) en Gallus (kippen, Latijn gallus, 'haan'). Lesson stelde het geslacht in 1830 in. De soortnaam is nieuw-Latijn schistaceus, 'leikleurig'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Brazilië.