Alle soorten › Glansvogelachtigen › Baardkoekoeken › Dubbelbandbaardkoekoek

Dubbelbandbaardkoekoek | Hypnelus bicinctus

Two-banded Puffbird | Buco bicinto | Rapazinho-de-duas-faixas

De dubbelbandbaardkoekoek is een bruine baardkoekoek met een witte kop en twee zwarte borstbanden, van de Llanos van Colombia en Venezuela. Hij zit vaak open op een tak of paal aan de rand van galerijbos, vaak lang op dezelfde plek. Hij wordt soms als ondersoort van de roestkeelbaardkoekoek beschouwd.

Dubbelbandbaardkoekoek (Hypnelus bicinctus)
Foto: Félix Uribe from Rionegro, Antioquia, Colombia — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een luide, ritmische reeks van herhaalde lettergrepen, als wuk-wuk-wuk, die aanzwelt en weer wegzakt, vaak door een paar in duet. Vooral in de ochtend.

Luister: ZangXC1142135

Opname: Rosa Elena Albornoz @rosaelena_naturaleza — CC0 1.0 · xeno-canto

Herkenning

20–21 cm, met een grote kop, een zware zwarte snavel met een haakje en een vrij lange staart. Voorhoofd, teugel en wangen zijn wit tot bruingeel, de keel is kaneelkleurig. Over de borst lopen twee zwarte banden, de onderste smaller. De bovendelen zijn bruin met lichte vlekjes, de buik is licht bruingeel. De iris is lichtgeel. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

De roestkeelbaardkoekoek Hypnelus ruficollis heeft één zwarte borstband en leeft ten westen van de oostelijke Andes, in het Caribische laagland van Colombia. De witnekbaardkoekoek Notharchus hyperrhynchus is groter en zwart-wit, met een brede zwarte borstband en een witte hals. De zwaluwbaardkoekoek Chelidoptera tenebrosa is zwartachtig, met een korte staart, en vliegt als een zwaluw.

Leefgebied

Galerijbos, bosjes en boomrijke savanne, droge bosranden en weiland met verspreide bomen in het laagland. Zit open op een tak, paal of draad en vliegt uit naar grote insecten, spinnen en kleine hagedissen. Broedt in een holte die hij in een termietennest in een boom uithakt.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia in de Llanos ten oosten van de Andes, in het noordoosten van het land. Ontbreekt in Ecuador, Peru, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in een groot deel van Venezuela.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Rijd of loop langs galerijbos en boomrijke savanne in de Llanos van Arauca en Casanare en kijk naar vogels die stil op palen en takken langs de rand zitten. In de ochtend verraadt het duet de plek.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort verdraagt een agrarisch landschap met verspreide bomen goed en komt ook in weiland voor.

Wetenschappelijke naam

Hypnelus bicinctus | (Gould, 1837)

Gould beschreef de soort in 1837 als Tamatia bicincta; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Hypnelus werd in 1863 ingevoerd door Cabanis & Heine. De geslachtsnaam komt van Grieks hupnēlos, 'slaperig, traag' (van hupnos, 'slaap'), naar de gewoonte van baardkoekoeken om lang roerloos te zitten. De soortnaam komt van Latijn bi-, 'twee', en cinctus, 'omgord', naar de twee zwarte borstbanden. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Venezuela.