Alle soorten › Papegaaiachtigen › Papegaaien › Fuertes' andespapegaai

Fuertes' andespapegaai | Hapalopsittaca fuertesi

Fuertes's Parrot | Cotorra aliazul | Papagaio-de-fuertes

Fuertes' andespapegaai is een gedrongen papegaai van het hooggelegen nevelwoud in de Centrale Cordillera van Colombia. De soort werd in 1911 verzameld en daarna tientallen jaren niet meer met zekerheid gezien, tot hij in 2002 werd herontdekt. Hij heeft een van de kleinste verspreidingsgebieden van alle papegaaien in het gidsgebied.

Fuertes' andespapegaai (Hapalopsittaca fuertesi)
Foto: Fundacion ProAves — CC BY-NC 4.0 · iNaturalist

Geluid

Hoge, schrille roepen in de vlucht, vaak herhaald, en zacht gekwetter van foeragerende groepen.

Luister: ZangXC588715

Opname: Iván Lau — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

24 cm, gedrongen, met een korte staart en een lichte snavel. Het verenkleed is groen. Op het voorhoofd zit een smalle rode band, de kruin is blauw en het gezicht geelachtig groen. De schouder is rood, de slagpennen zijn blauw en op de buik zit een rode vlek. De staart is roodachtig met een blauwe top. De seksen zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

De andespapegaai Hapalopsittaca amazonina heeft een roestrood gezicht en geen blauwe kruin, en leeft vooral lager en in de Oostelijke Cordillera. Het pruimkopmargrietje Pionus tumultuosus heeft een lichtgele snavel, een paarsrode, gespikkelde kop en rode onderstaartdekveren. De schubnekamazone Amazona mercenarius is groter, met een langere staart en een geschubde nek. De geeloorparkiet Ognorhynchus icterotis heeft een lange, spitse staart, gele wangen en een zware, donkere snavel.

Leefgebied

Hoog nevelwoud en bosranden tot vlak onder de boomgrens, ruwweg tussen 2900 en 3800 m. Eet vruchten en zaden, vooral van maretakken, en bloesems. Broedt in boomholten en neemt ook nestkasten in gebruik.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Endemisch in Colombia, in de Centrale Cordillera in Caldas, Risaralda, Quindío en Tolima. Ontbreekt in Ecuador, Peru, Bolivia en op de Galápagos.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Bezoek beschermd hooggelegen nevelwoud in de Centrale Cordillera, rond het nationaal park Los Nevados. Kleine groepjes vliegen in de vroege ochtend over de bosranden en verraden zich door hun roep.

Staat van instandhouding

Bedreigd. Het verspreidingsgebied is zeer klein en de stand gering; het hooggelegen bos is grotendeels gekapt voor veeteelt. Beschermingsmaatregelen, waaronder nestkasten en bosherstel, hebben sinds de herontdekking tot een toename van de stand geleid.

Wetenschappelijke naam

Hapalopsittaca fuertesi | (Chapman, 1912)

Chapman beschreef de soort in 1912 als Pionopsitta fuertesi; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Hapalopsittaca werd in 1912 ingevoerd door Ridgway. De geslachtsnaam komt van Grieks hapalos, 'zacht, teer', en psittakē, 'papegaai'. De soortnaam eert Louis Agassiz Fuertes (1874–1927), Amerikaanse vogelschilder die deelnam aan de expeditie van Chapman in Colombia. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Laguneta, Colombia.