Alle soorten › Zangvogels › Lijsters › Geelbekdwerglijster
Geelbekdwerglijster | Catharus aurantiirostris
Orange-billed Nightingale-Thrush | Zorzal pico naranja | Sabiá-de-bico-laranja
De geelbekdwerglijster is een kleine, bruin met grijze dwerglijster met een oranje snavel en een oranje oogring, wijdverbreid van Mexico tot Venezuela. In het gidsgebied komt hij alleen in Colombia voor. Anders dan de meeste dwerglijsters leeft hij vooral in struikgewas, bosranden en koffieplantages, niet in het binnenste van het bos.
Geluid
De zang is een korte, schelle, wat krassende en onsamenhangende frase van piepende en kwetterende tonen, vaak lang herhaald vanuit dekking. De roep is een nasaal, klagend miauw of waaa.
Opname: Manuel Grosselet — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
16–17 cm, slank, met vrij lange poten. De bovendelen zijn egaal olijfbruin tot roodbruin, de kop soms wat grijzer. De onderdelen zijn grijs, lichter op keel en buik, zonder vlekken. Snavel, smalle oogring en poten zijn oranje; de iris is donker. De seksen zijn gelijk. Jonge vogels zijn bruiner, met lichte vlekjes op de bovendelen, een gevlekte borst en een donkerder snavel.
Verwarringssoorten
De grijsrugdwerglijster Catharus fuscater heeft ook een oranje snavel en oranje poten, maar is donker leigrijs op de bovendelen en heeft een lichte iris; hij leeft in het binnenste van vochtig bergbos. Goulds dwerglijster Catharus dryas heeft een zwarte kop en geeloranje, donker gevlekte onderdelen. De dwerglijster Catharus ustulatus en de grijswangdwerglijster Catharus minimus, wintergasten uit Noord-Amerika, hebben een donkere snavel, vleeskleurige poten en een gevlekte borst.
Leefgebied
Struikgewas, bosranden, open bos, secundair bos en schaduwrijke koffie- en andere plantages, zowel vochtig als vrij droog, ongeveer tussen 600 en 2500 m. Zoekt voedsel op de grond en in lage begroeiing: insecten, spinnen en kleine vruchten. Het nest is een kom van mos en plantenmateriaal laag in een struik.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia in de Sierra Nevada de Santa Marta, de Serranía de Perijá en plaatselijk in de Andes, vooral op de hellingen van de dalen van de Magdalena en de Cauca. Ontbreekt in Ecuador, Peru, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied van Noord-Mexico door Midden-Amerika tot in Venezuela en op Trinidad.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek in de vroege ochtend langs struikrijke bosranden, heggen en koffieplantages op middelhoge hoogte. De vogel blijft vaak in dekking, maar komt geregeld op paden en open plekken op de grond.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Algemeen, en verdraagt verstoord en halfopen landschap goed, waaronder schaduwkoffie.
Wetenschappelijke naam
Catharus aurantiirostris | (Hartlaub, 1850)
Hartlaub beschreef de soort in 1850 als Turdus aurantiirostris; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Catharus werd in 1850 ingevoerd door Bonaparte. De geslachtsnaam komt van Grieks katharos, 'zuiver, schoon', naar het verenkleed van de geelbekdwerglijster (C. aurantiirostris). De soortnaam combineert Latijn aurantius, 'oranje', met rostrum, 'snavel': 'met oranje snavel'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Caracas, Venezuela.