Alle soorten › Zangvogels › Amerikaanse zangers › Geelkeelzanger
Geelkeelzanger | Setophaga dominica
Yellow-throated Warbler | Reinita gorjiamarilla | Mariquita-de-garganta-amarela
De geelkeelzanger is een grijze, langsnavelige zanger met een helder gele keel, die broedt in het zuidoosten van de Verenigde Staten. Hij overwintert van de Golfkust en de Caribische eilanden tot Costa Rica. Het gidsgebied ligt ver buiten dat winterkwartier; in Colombia overwinterde een vogel enkele jaren achtereen in het El Dorado-reservaat in de Sierra Nevada de Santa Marta.
Geluid
Een hoog, zacht tsip. De zang op de broedplaatsen is een reeks heldere, dalende fluittonen, aan het eind iets oplopend.
Opname: Rory Nefdt — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
13–14 cm, met een lange, spitse snavel. De bovendelen zijn effen grijs, met twee witte vleugelstrepen. De keel en bovenborst zijn helder geel. Een zwarte driehoek loopt van het oog naar de halszijde, met daarboven een witte wenkbrauwstreep en daarachter een witte halsvlek. De flanken hebben zwarte strepen, de buik is wit. Het vrouwtje heeft wat minder zwart in het gezicht; jonge vogels zijn vergelijkbaar maar bruiner getint.
Verwarringssoorten
De brilparulazanger Setophaga americana heeft ook een gele keel, maar is blauwgrijs met een groene rugvlek, een gebroken witte oogring en geen zwart masker. Vrouwtjes en jonge sparrenzangers Setophaga fusca hebben een geeloranje keel, een donkere oorvlek omzoomd met geel en een gestreepte rug. De gele zwartkeelzanger Setophaga virens heeft een olijfgroene rug en een geel gezicht met zwarte keel.
Leefgebied
In het winterkwartier bos, parken en tuinen, vaak in palmen en naaldbomen; de Colombiaanse vogel verbleef in nevelwoud en tuinen rond 2000 m. Kruipt langzaam langs takken en stammen en zoekt insecten in schors, bladeren en epifyten. Broedt in dennenbos, cipressenmoeras en bos met Tillandsia usneoides in het zuidoosten van de Verenigde Staten.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: zeer zeldzame wintergast; een vogel in het El Dorado-reservaat in de Sierra Nevada de Santa Marta (november 2007 en januari 2009), en enkele andere meldingen in het noorden. Niet bekend uit Ecuador, Peru, Bolivia en de Galápagos. Buiten het gidsgebied broedt hij in het oosten en zuidoosten van de Verenigde Staten en overwintert hij van het zuiden van de Verenigde Staten en de Grote Antillen tot Costa Rica.
Hoe en wanneer kijken
Een nieuwe waarneming is het meest te verwachten tussen november en maart in de Sierra Nevada de Santa Marta; let in gemengde groepen op een grijze zanger die met zijn lange snavel langs takken kruipt.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De stand is stabiel tot licht toenemend, en het broedgebied breidt zich naar het noorden uit.
Wetenschappelijke naam
Setophaga dominica | (Linnaeus, 1766)
Linnaeus beschreef de soort in 1766 als Motacilla dominica; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Setophaga werd in 1827 ingevoerd door Swainson. De geslachtsnaam komt van Grieks sēs (genitief sētos), 'mot', en -phagos, '-etend', dus 'motteneter'. De soortnaam verwijst naar Santo Domingo (Hispaniola). Linnaeus baseerde zijn naam in 1766 op een vogel die Brisson in 1760 had beschreven; de typelocatie werd later beperkt tot Santo Domingo. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Hispaniola.