Alle soorten › Trogonachtigen › Trogons › Gekraagde trogon
Gekraagde trogon | Trogon collaris
Collared Trogon | Trogón de collar | Surucuá-de-coleira
De gekraagde trogon is een van de meest verspreide trogons van de Neotropen, met een groene bovenkant, een witte borstband en een rode buik. In het gidsgebied leeft hij zowel in het laagland als op de Andeshellingen, maar het talrijkst in het bos van de voetheuvels en de lagere bergzone. Over het hele verspreidingsgebied worden veel ondersoorten onderscheiden, die vooral in de kleur van de buik en de staart verschillen.
Geluid
De zang bestaat uit twee of drie zachte, dalende fluittonen, kau kau of kwa kauw-kauw, met tussenpozen herhaald. De roep is een kort, ratelend gekwetter.
Opname: Cid Espínola — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
25–26 cm. Het mannetje is glanzend groen op kop, borst en rug, met een zwart gezicht en keel en een gele snavel. Een duidelijke witte band scheidt de groene borst van de rode buik. De staart is van boven groen tot bronsgroen en van onderen zwart-wit gebandeerd, met brede witte toppen. Het vrouwtje is bruin op kop, borst en rug, met een rode buik, een smalle witte borstband, een witte vlek voor en achter het oog en een geelachtige ondersnavel; haar onderstaart is grijs met fijne donkere bandering en witte toppen. Jongen lijken op het vrouwtje.
Verwarringssoorten
De maskertrogon Trogon personatus heeft een zwart masker dat verder doorloopt, een fijner, grijs ogende bandering op de onderstaart en leeft gemiddeld hoger; beide soorten overlappen in de bergzone. De zwartstaarttrogon Trogon melanurus is groter, met een donkere, ongebandeerde onderstaart en een rode oogring. De blauwkruintrogon Trogon curucui heeft een blauwe kop en borst. Ten westen van de Andes hebben de witstaarttrogon Trogon chionurus en de Ecuadoraanse trogon Trogon mesurus een witte of donkere onderstaart.
Leefgebied
Vochtig bos in het laagland, de voetheuvels en de lagere bergzone, ook bosranden en oud secundair bos, van zeeniveau tot ongeveer 2200 m, het talrijkst tussen 500 en 1800 m. Zit in de middelste lagen van het bos en sluit zich soms aan bij gemengde groepen. Eet insecten en vruchten, die hij in een korte vlucht pakt. Broedt in een holte in rot hout of een termietennest.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia op de hellingen van de Andes, in de Sierra Nevada de Santa Marta, in het laagland van de Pacifische kust en in het Amazonegebied. In Ecuador aan beide kanten van de Andes, in het laagland en de voetheuvels. In Peru vooral op de oostflank van de Andes en in het aangrenzende laagland. In Bolivia op de oostflank van de Andes en in het noordelijke laagland. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied van Mexico tot in Venezuela, de Guyana's, het Amazonegebied van Brazilië en het Atlantisch Woud.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Langs bergwegen door het bos van de voetheuvels en de lagere bergzone aan de oostflank van de Andes, waar de vogel vaak stil in de middelste lagen zit. Let op de zachte, dalende fluittonen, vooral in de ochtend.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Het verspreidingsgebied is groot, maar de soort gaat plaatselijk achteruit door ontbossing.
Wetenschappelijke naam
Trogon collaris | Vieillot, 1817
Vieillot beschreef de soort in 1817 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Trogon werd in 1760 ingevoerd door Brisson. De geslachtsnaam komt van Grieks trōgōn, 'knabbelend', van trōgō, 'knagen'; trogons knagen hun nestholte uit in rot hout. Collaris is Latijn voor 'van de hals' of 'met een halsband', naar de witte borstband. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Cayenne, Frans-Guyana.