Alle soorten › Spechtachtigen › Spechten › Geschubde specht

Geschubde specht | Celeus undatus

Variable Woodpecker | Carpintero ondulado | Pica-pau-barrado

De geschubde specht is een middelgrote, roodbruine Celeus-specht met dichte zwarte bandering, verspreid door het Amazonelaagland. In de huidige indeling omvat de soort vormen die vroeger als aparte soorten golden, waaronder de donkere, lichtkoppige vogels van de uitlopers in Ecuador en Noord-Peru. Een lichte stuit valt op als de vogel wegvliegt.

Geschubde specht (Celeus undatus)
Foto: Hector Bottai — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een luide, nasale reeks van enkele tonen, kwie-kwie-kwie, en een tweelettergrepig roepje wik-a. Roffelt in korte reeksen.

Luister: ZangXC1045238

Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

21–23 cm, met een ruige kuif en een rechte, geelachtige snavel. Kop en kuif zijn roodbruin, de rest van het lichaam kastanjebruin met dichte zwarte bandjes op rug, vleugels en borst; de buik is lichter, met zwarte schubben of bandjes. Stuit en onderrug zijn lichtgeel tot geelbruin. De staart is zwartachtig. Het mannetje heeft een rode baardstreep, het vrouwtje niet. De vogels van de uitlopers van Ecuador en Noord-Peru zijn donkerder, met een opvallend lichte, geelbruine kop en geelachtige flanken.

Verwarrings­soorten

De vaalkuifspecht Celeus elegans is groter en effen kastanjebruin, zonder dichte bandering, met een gele stuit en flanken. De zwartborstspecht Celeus torquatus is groter, met een lichte kop en een brede zwarte borstband. De oranjekopspecht Celeus spectabilis heeft een zwarte borst en een roomwitte, zwart gevlekte buik. De strogele specht Celeus flavus is geheel roomgeel.

Leefgebied

Vochtig laaglandbos op terra firme, várzea, bosranden en hoog secundair bos, vooral in het bladerdak en de middenlagen, van het laagland tot ongeveer 1200 m. Eet vooral mieren en termieten en ook vruchten, en sluit zich vaak aan bij gemengde groepen. Broedt in een zelf uitgehakte holte in een boom.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia in het laagland ten oosten van de Andes, vooral in het Amazonegebied. In Ecuador in het oostelijke laagland en de uitlopers. In Peru in het hele Amazonelaagland en op de lagere oostflank. In Bolivia in het laagland van het noorden. Ontbreekt ten westen van de Andes en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuiden van Venezuela, de Guyana's en het Amazonegebied van Brazilië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Volg gemengde groepen in het bladerdak van het Amazonebos en let op een middelgrote, roodbruine specht met een lichte stuit. De nasale roepreeks verraadt hem vaak.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort heeft een groot verspreidingsgebied en verdraagt bosranden en hoog secundair bos.

Wetenschappelijke naam

Celeus undatus | (Linnaeus, 1766)

Linnaeus beschreef de soort in 1766 als Picus undatus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Celeus werd in 1831 ingevoerd door Boie. De geslachtsnaam komt van Grieks keleos, de naam voor een groene specht. De soortnaam komt van Latijn undatus, 'gegolfd', naar de golvende dwarsbandering. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Suriname.