Alle soorten › Spechtachtigen › Spechten › Zwartborstspecht

Zwartborstspecht | Celeus torquatus

Ringed Woodpecker | Carpintero pechinegro | Pica-pau-de-coleira

De zwartborstspecht is de grootste Celeus-specht van het gidsgebied, met een lichte, kaneelkleurige kop en een brede zwarte borstband. Hij leeft hoog in het Amazonebos en roept minder vaak dan verwante soorten. In het westen van het Amazonegebied hebben de vogels een zwart gebandeerde rug.

Zwartborstspecht (Celeus torquatus)
Foto: scaup — CC BY 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een luide, heldere reeks van drie tot vijf fluittonen, kie-kie-kie-kie, die iets daalt, en een korte, nasale roep. Roffelt in korte reeksen.

Luister: ZangXC1035785

Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

26–28 cm, met een ruige kuif en een rechte, lichte, geelachtige snavel. Kop en kuif zijn licht kaneelbruin tot geelbruin, lichter dan de rest van het lichaam. Een brede zwarte band loopt over de borst en de bovenmantel. Rug en vleugels zijn roodbruin met zwarte bandjes; de buik is geelbruin met zwarte bandjes of schubben. De staart is roodbruin met zwarte banden. Het mannetje heeft een rode baardstreep, het vrouwtje niet.

Verwarrings­soorten

De vaalkuifspecht Celeus elegans is donkerder kastanjebruin, zonder zwarte borstband, met een gele stuit. De geschubde specht Celeus undatus is kleiner, overal dicht gebandeerd en zonder zwarte borst. De oranjekopspecht Celeus spectabilis heeft ook een zwarte borst, maar een diep roodbruine kop, een roomwitte, zwart gevlekte buik, en leeft vooral in bamboe. De strogele specht Celeus flavus is geheel roomgeel.

Leefgebied

Hoog vochtig laaglandbos op terra firme, várzea en hoog secundair bos, vooral in het bladerdak en de hogere middenlagen, van het laagland tot ongeveer 1000 m. Eet vooral mieren en termieten uit nesten in bomen, en ook vruchten. Broedt in een zelf uitgehakte holte hoog in een boom.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia in het laagland ten oosten van de Andes, vooral in het Amazonegebied. In Ecuador in het oostelijke laagland. In Peru in het hele Amazonelaagland. In Bolivia in het laagland van het noorden en het midden. Ontbreekt ten westen van de Andes en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Venezuela, de Guyana's en het Amazonegebied van Brazilië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek vanaf uitkijktorens en langs rivieren met hoog bos in de kruinen naar grote, roodbruine spechten. Luister naar de heldere fluitreeks, vooral in de vroege ochtend.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort heeft een groot verspreidingsgebied, maar is afhankelijk van hoog bos en neemt af waar dit verdwijnt.

Wetenschappelijke naam

Celeus torquatus | (Boddaert, 1783)

Boddaert beschreef de soort in 1783 als Picus torquatus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Celeus werd in 1831 ingevoerd door Boie. De geslachtsnaam komt van Grieks keleos, de naam voor een groene specht. De soortnaam komt van Latijn torquatus, 'met een halsband', van torques, 'halsketen', naar de zwarte band over borst en nek. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Cayenne, Frans-Guyana.