Alle soorten › Zangvogels › Tangaren › Gewone saffraangors

Gewone saffraangors | Sicalis flaveola

Saffron Finch | Chirigüe azafranado | Canário-da-terra

De gewone saffraangors is een helder gele saffraangors met een oranje voorhoofd, wijd verbreid in open, droog terrein in het laagland van Zuid-Amerika. Hij leeft vaak dicht bij mensen, op erven, in parken en langs wegen, en wordt veel als kooivogel gehouden. In het gidsgebied komen vormen voor die vooral in het kleed van het vrouwtje verschillen.

Gewone saffraangors (Sicalis flaveola)
Foto: Evelimlamaiara — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een reeks scherpe, metaalachtige tsjilptonen en korte fluitjes, vaak lang herhaald vanaf een dak, paal of boom. De roep is een kort tsjip.

Luister: ZangXC1105162

Opname: Cid Espínola — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

13–14 cm, met een korte, kegelvormige snavel. Het mannetje is helder geel van onder en geelolijf van boven, met vage strepen op de mantel en een oranje voorhoofd en kruin. In Colombia, Ecuador en Peru lijkt het vrouwtje op het mannetje, maar is het doffer en minder oranje; in Bolivia (vorm pelzelni) is het vrouwtje grijsbruin en gestreept, met weinig geel. Jongen zijn grijzig en fijn gestreept, met een gele band over de borst en een gele onderstaart.

Verwarrings­soorten

De dwergsaffraangors Sicalis columbiana is kleiner, met een kleinere oranje vlek op het voorhoofd, en leeft langs de rivieren van het Amazonegebied en in de Llanos. De graslandsaffraangors Sicalis luteola is van boven sterk gestreept en mist het oranje. De punasaffraangors Sicalis lutea en de groengele saffraangors Sicalis olivascens leven hoger in de Andes en hebben geen oranje voorhoofd.

Leefgebied

Droog open terrein met verspreide bomen en struiken, droogbos, weiden, akkers, erven, parken en dorpen, in het gidsgebied vooral in het laagland en in droge dalen tot ongeveer 2000 m. Zoekt op de grond naar zaden, vaak in groepen. Het nest ligt in een holte, zoals een boomholte, een gat in een muur of dak, of een oud nest van een andere vogel, onder meer van ovenvogels.

Verspreiding en trek

In Colombia wijd verbreid in het Caribische laagland, in de dalen van de Magdalena en de Cauca en in de Llanos. In Ecuador in het droge westen, van Manabí en Guayas tot El Oro en Loja. In Peru in het noordwesten en langs de kust zuidwaarts, en in het Marañóndal; de vogels in en rond Lima stammen vermoedelijk van ontsnapte kooivogels af. In Bolivia in het oostelijke laagland, onder meer in Santa Cruz en Tarija. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in Venezuela, de Guyana's, Brazilië, Paraguay, Uruguay en Argentinië; ingevoerd op onder meer Hawaï, Jamaica en Puerto Rico en in Panama.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Kijk in dorpen, parken en op erven in het droge westen van Ecuador en Peru, of in de Llanos, naar groepjes op gazons en langs wegen.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort profiteert van open, door mensen gevormd terrein, maar wordt plaatselijk veel gevangen als kooivogel.

Wetenschappelijke naam

Sicalis flaveola | (Linnaeus, 1766)

Linnaeus beschreef de soort in 1766 als Fringilla flaveola; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Sicalis werd in 1828 ingevoerd door Boie. De geslachtsnaam komt van Grieks sikalis, een kleine vogel met een zwarte kop, mogelijk een grasmus van het geslacht Sylvia. De soortnaam komt van Latijn flaveolus, 'geelachtig', een verkleinvorm van flavus, 'geel'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Suriname.