Alle soorten › Zangvogels › Tangaren › Goudkruintangare
Goudkruintangare | Iridosornis rufivertex
Golden-crowned Tanager | Tangara coronidorada | Saíra-de-coroa-dourada
De goudkruintangare is een donkerblauwe tangare van het hoogste bergbos en de boomgrens in de noordelijke Andes, met een zwarte kop en een goudgele vlek op de kruin. Paren en kleine groepjes houden zich op in dichte onderbegroeiing en bamboe en sluiten zich vaak aan bij gemengde groepen.
Geluid
Roept hoge, dunne tsiet-tonen, vaak in gemengde groepen; een zang wordt weinig gehoord en bestaat uit een korte reeks hoge, ijle tonen.
Opname: Lelis Navarrete — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
16 cm, met een korte, stevige snavel. Het verenkleed is diep purperblauw; vleugels en staart zijn zwartachtig met blauwe randen. Kop, keel en voorhals zijn zwart, met een goudgele tot oranjegele vlek midden op de kruin. De onderstaartdekveren zijn bij de meeste vormen kastanjebruin; bij vogels uit de Westelijke Andes van Colombia zijn ze blauw. De seksen zijn gelijk. Jonge vogels zijn doffer en grijziger, met een kleinere of ontbrekende kruinvlek.
Verwarringssoorten
De purpermanteltangare Iridosornis porphyrocephalus leeft lager, in nevelwoud op de westflank, en heeft een gele keel en geen gele kruin. De geelkeeltangare Iridosornis analis van de oostflank heeft eveneens een gele keel. De goudkraagtangare Iridosornis jelskii komt pas zuidelijker in Peru voor en heeft een gele band over de achterkop in plaats van een kruinvlek. De blauw-zwarte tangare Tangara vassorii is kleiner en glanzender blauw, zonder zwarte keel.
Leefgebied
Vochtig hoger bergbos, elfenwoud en struikgewas bij de boomgrens, vooral met veel Chusquea-bamboe, van ongeveer 2500 tot 3600 m, plaatselijk tot in de rand van de páramo. Zoekt laag tot halfhoog in het struikgewas naar insecten en eet ook bessen. Over het nest is weinig bekend.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia in de Centrale en Oostelijke Andes en plaatselijk in de Westelijke Andes. In Ecuador op beide flanken van de Andes. In Peru alleen in het uiterste noorden, in Piura en Cajamarca ten noorden van de Marañón. Komt niet voor in Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in de Andes van het westen van Venezuela.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek bij de boomgrens in bamboe en elfenwoud, zoals in de bergen rond Bogotá en in Ecuador langs de Papallacta-pas en bij Yanacocha; let in gemengde groepen laag in het struikgewas op een donkere vogel met een gele kruinvlek.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Vrij algemeen in geschikt bos bij de boomgrens; gevoelig voor ontbossing en branden aan de bovenrand van het bos.
Wetenschappelijke naam
Iridosornis rufivertex | (de Lafresnaye, 1842)
De Lafresnaye beschreef de soort in 1842 als Arremon rufi-vertex; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Iridosornis werd in 1844 ingevoerd door Lesson. De geslachtsnaam komt van Grieks iris, 'regenboog', en ornis, 'vogel', dus 'regenboogvogel'. De soortnaam komt van Latijn rufus, 'roodbruin', en vertex, 'kruin'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit omgeving van Bogotá, Colombia.