Alle soorten › Zangvogels › Tangaren › Goudkuiftangare
Goudkuiftangare | Tachyphonus surinamus
Fulvous-crested Tanager | Tangara crestifulva | Tem-tem-de-topete-ferrugíneo
De goudkuiftangare is een kleine, zwarte tangare van het Amazonegebied en de Guyana's. Het mannetje heeft een okergele kruinvlek, een geelbruine stuit en lange kastanjebruine flankveren; het vrouwtje heeft een grijze kop en okerkleurige onderdelen. In het gidsgebied leeft hij in het laagland ten oosten van de Andes, vaak in gemengde groepen.
Geluid
Hoge, dunne tonen en een snel, vol gekwetter als roep; de zang is een reeks hoge, krassende tonen, afgewisseld met tsjip-roepjes.
Opname: Guilherme de Melo Becher — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
15–17 cm, met een spitse, donkere snavel. Het mannetje is glanzend zwart, met een okergele kruinvlek die als kuifje kan worden opgezet, een geelbruine stuit, wit aan de vleugelbocht, witte ondervleugeldekveren, geelwitte borstpluimen en lange kastanjebruine tot karmijnrode flankveren. Het vrouwtje heeft een grijze kop met een geelachtige oogring, olijfkleurige bovendelen, een grijswitte tot geelbruine keel en borst en een okerkleurige buik. Jongen lijken op een doffer vrouwtje.
Verwarringssoorten
Het mannetje van de vuurkuiftangare Loriotus cristatus heeft een oranjerode kruin, een okergele keelvlek en geen gekleurde flanken; het vrouwtje van die soort heeft een roestbruine kruin en geen gele oogring. Het mannetje van de witschoudertangare Loriotus luctuosus heeft een grote witte schoudervlek en een zwarte stuit. De geelkuiftangare Loriotus rufiventer is okergeel van onderen en leeft vooral in de voetheuvels.
Leefgebied
Middelste en hogere etages en randen van terra-firmebos en várzea, ook licht bos en struikrijke plekken, vaak op voedselarme bodems, tot ongeveer 600 m in Colombia en 900 m in Ecuador. Zoekt in gemengde groepen naar insecten en vruchten. Over het nest is weinig bekend.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia in het zuidoosten, in de laaglanden ten oosten van de Andes. In Ecuador in het Amazonelaagland. In Peru in het noordoosten tot aan de Amazone en de Marañón, en ten zuiden daarvan tot in het noorden van Junín en het midden van Ucayali. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuiden van Venezuela, de Guyana's en Amazonisch Brazilië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Kijk in gemengde groepen langs randen van laaglandbos, vooral op arme zandbodems, naar een zwarte tangare met kastanjebruine flanken en een lichte stuit.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De soort is wijd verspreid; in het gidsgebied is hij plaatselijk en vrij schaars.
Wetenschappelijke naam
Tachyphonus surinamus | (Linnaeus, 1766)
Linnaeus beschreef de soort in 1766 als Turdus surinamus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Tachyphonus werd in 1816 ingevoerd door Vieillot. De geslachtsnaam combineert Grieks takhus, 'snel', en phōneō, 'spreken' of 'geluid maken'. De soortnaam verwijst naar Suriname. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Suriname.