Alle soorten › Trogonachtigen › Trogons › Goulds trogon
Goulds trogon | Trogon caligatus
Gartered Trogon | Trogón violáceo norteño | Surucuá-violáceo-do-norte
Goulds trogon is een kleine, geelbuikige trogon van bosranden, secundair bos en halfopen bebost land ten westen van de Andes. Vroeger werd hij samen met de Guyanatrogon Trogon violaceus en de amazonetrogon Trogon ramonianus als één soort beschouwd. Van die drie is hij de enige ten westen van de Andes. De naam eert de Britse vogelkundige John Gould.
Geluid
Een snelle, gelijkmatige reeks hoge, heldere tjoe-noten, vaak tien tot twintig achter elkaar, hoger en sneller dan bij de grotere trogons. Daarnaast een zacht gekakel.
Opname: Manuel Grosselet — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
23–25 cm. Het mannetje heeft een violetblauwe kop en borst, een zwart gezicht en zwarte keel, een gele oogring, een groene rug en een gele buik, met een smalle, vaak onduidelijke witte band tussen borst en buik. De snavel is blauwgrijs. De onderkant van de staart is fijn zwart-wit gestreept met brede witte punten. Het vrouwtje is grijs op kop, borst en rug, met een gele buik, een onderbroken witte oogring en een zwart-wit gebandeerde staartonderkant.
Verwarringssoorten
De witstaarttrogon Trogon chionurus is groter en heeft bij het mannetje een lichtblauwe oogring en een vrijwel geheel witte staartonderkant. De gekraagde trogon Trogon collaris heeft een rode buik en bij het mannetje een groene kop. De amazonetrogon Trogon ramonianus lijkt sterk, maar leeft alleen ten oosten van de Andes.
Leefgebied
Vochtig en halfvochtig laaglandbos en heuvelbos, ook drogere bossen, vooral bosranden, secundair bos, galerijbos, schaduwkoffie en cacao en halfopen land met bomen, tot ongeveer 1500 m. Zit rechtop in de middelste en hogere boomlaag en eet vruchten en insecten. Graaft zijn nest vaak uit in een wespennest in een boom, soms in een termietennest of rottend hout.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia in het laagland en de heuvels ten westen van de Oostelijke Cordillera: het Caribische laagland, de Magdalena- en Caucavallei en het Pacifische laagland. In Ecuador in het laagland en de heuvels ten westen van de Andes. In Peru alleen in het uiterste noordwesten, in Tumbes. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied van het oosten van Mexico door Midden-Amerika tot Panama en in het westen van Venezuela.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Aan bosranden, langs wegen en in plantages met schaduwbomen in het laagland van het westen van Ecuador en Colombia. Zit vaak op open plekken aan bosranden. De snelle reeks tjoe-noten wijst de weg.
Staat van instandhouding
Niet geëvalueerd als aparte soort. Verdraagt verstoring goed en komt ook in secundair bos, plantages en halfopen land met bomen voor.
Wetenschappelijke naam
Trogon caligatus | Gould, 1838
Gould beschreef de soort in 1838 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Trogon werd in 1760 ingevoerd door Brisson. De geslachtsnaam komt van Grieks trōgōn, 'knabbelend', van trōgō, 'knagen'; trogons knagen hun nestholte uit in rot hout. Caligatus is Latijn voor 'gelaarsd', naar caliga, de soldatenlaars; het verwijst naar de gebandeerde dijen ('kousenband'). Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Magdalenavallei, Colombia.