Alle soorten › Stormvogelachtigen › Pijlstormvogels › Grauwe pijlstormvogel
Grauwe pijlstormvogel | Ardenna grisea
Sooty Shearwater | Pardela sombría | Bobo-escuro
De grauwe pijlstormvogel is een donkere pijlstormvogel die op eilanden in de zuidelijke oceanen broedt en buiten de broedtijd grote lussen over de Grote en de Atlantische Oceaan trekt. Boven de koude Humboldtstroom voor Peru verzamelt hij zich in groepen van duizenden tot honderdduizenden vogels. Het is een van de talrijkste zeevogels van het gidsgebied.
Geluid
Op zee meestal stil; bij voedselplaatsen soms schorre, kakelende roepen. Op de broedplaatsen 's nachts kreunende en koerende roepen.
Opname: David Boyle — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
43–46 cm, een slanke, egaal donker roetbruine pijlstormvogel met smalle, wat naar achteren geknikte vleugels, een korte, ronde staart en een slanke, donkere snavel. De ondervleugeldekveren zijn zilvergrijs tot witachtig en vormen een lichte baan midden over de ondervleugel, die in vlucht oplicht. De poten zijn donker. Vliegt met snelle, stijve vleugelslagen en korte glijvluchten; bij harde wind in hoge bogen boven het water. De seksen zijn gelijk; jongen lijken op volwassen vogels.
Verwarringssoorten
De donkere vorm van de wigstaartpijlstormvogel Ardenna pacifica heeft een lange, wigvormige staart, een donkere ondervleugel, een lichtere snavel en een tragere, ontspannen vlucht. De zwarte stormvogel Procellaria parkinsoni en de westlandstormvogel Procellaria westlandica zijn zwaarder gebouwd, met een zwartachtige ondervleugel zonder lichte baan en een lichte snavel met donkere punt. De chileense grote pijlstormvogel Ardenna creatopus is groter en heeft witte onderdelen en een roze snavel.
Leefgebied
Koel, voedselrijk water boven de Humboldtstroom, vaak binnen enkele kilometers van de kust, ook verder op zee. Eet vooral ansjovis en andere kleine scholenvis, daarnaast inktvis en krill; duikt tot tientallen meters diep en jaagt vaak in grote, dichte groepen. Broedt in kolonies in holen op eilanden voor Nieuw-Zeeland, het zuiden van Australië, het zuiden van Chili en op de Falklandeilanden.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Peru talrijk tot zeer talrijk voor de hele kust, vooral in de zuidelijke winter, en dan vaak vanaf de kust te zien. In Ecuador op zee algemeen, vooral voor het zuiden. In Colombia schaarser, voor de Pacifische kust, vooral als doortrekker. Rond de Galápagos schaars. Ontbreekt in Bolivia. Broedt niet in het gidsgebied. Buiten het gidsgebied broedend in de zuidelijke oceanen; buiten de broedtijd trekt hij noordwaarts tot in de noordelijke Grote Oceaan en de noordelijke Atlantische Oceaan.
- Jaarrond
- Zomergast (ca. apr–sep)
- Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
In Peru vanaf landtongen en havenhoofden, bijvoorbeeld bij Pucusana en Paracas, waar lange lijnen en dichte groepen voorbij trekken; op pelagische tochten uit Callao en andere havens het hele jaar, met de grootste aantallen tussen mei en september.
Staat van instandhouding
Gevoelig (NT). De wereldstand is nog groot, maar in een deel van de kolonies afgenomen. Bijvangst in de visserij, het traditionele oogsten van jongen in Nieuw-Zeeland, ingevoerde roofdieren op broedeilanden en veranderingen in het voedselaanbod door opwarming van de zee zijn de voornaamste bedreigingen.
Wetenschappelijke naam
Ardenna grisea | (Gmelin, 1789) (GBIF: Puffinus griseus)
Gmelin beschreef de soort in 1789 als Procellaria grisea; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Ardenna werd in 1853 ingevoerd door Reichenbach. De geslachtsnaam is een laatmiddeleeuws-Latijnse naam die Aldrovandi in 1603 gebruikte voor de 'Diomedesvogels'. Ardènna en Artènna zijn Italiaanse dialectnamen voor een pijlstormvogel, volgens Capponi gebaseerd op ardea, 'reiger'. De soortnaam komt van Middeleeuws Latijn griseus, 'grijs'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Nieuw-Zeeland.