Alle soorten › Zangvogels › Mierklauwieren › Grijskopmiervogel

Grijskopmiervogel | Ampelornis griseiceps

Grey-headed Antbird | Hormiguero cabecigrís | Formigueiro-de-cabeça-cinza

De grijskopmiervogel is een kleine miervogel van de Tumbes-regio, beperkt tot het zuidwesten van Ecuador en het noordwesten van Peru. Hij leeft in de onderlaag van bergbos, vaak met bamboe, op de overgang naar droog, bladverliezend bos. De soort heeft een klein en versnipperd verspreidingsgebied.

Van deze soort bestaat geen foto van een levende wilde vogel met een geschikte Creative Commons-licentie. Heb je er een die aan de regels voldoet? Stuur hem in.

Geluid

De zang is een korte, snelle, dalende reeks snorrende tonen. De roep is een ruw, jengelend rhier-rhurr.

Luister: ZangXC264624

Opname: Paul Coopmans — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

13 cm. Het mannetje heeft een grijze kop, nek en mantel, olijfbruine bovendelen met een witte vlek tussen de schouders en zwarte vleugeldekveren met brede witte punten. Het midden van de onderkeel en de borst is zwart, de zijkanten van de borst en de buik zijn grijs, flanken en onderstaartdekveren olijfbruin. Het vrouwtje heeft een lichtere grijze kop, een witte keel en borst met grijze of olijfgrijze strepen en een wittere buik. Onvolwassen mannetjes lijken op vrouwtjes.

Verwarrings­soorten

De leigrijze miersluiper Myrmotherula schisticolor is kleiner en kortstaartiger; het mannetje is egaal leigrijs met een zwarte keel en borst, zonder olijfbruine rug. De bosmiervireo Dysithamnus mentalis is gedrongener, met een dikkere snavel en een donkere wangvlek, en mist de zwarte keel en borst. Chapmans gebandeerde mierklauwier Thamnophilus zarumae is groter, met een zware haaksnavel.

Leefgebied

Onderlaag van groenblijvend bergbos en de overgang naar bladverliezend bos, vaak met bamboe, maar daar niet aan gebonden; in Ecuador tussen ongeveer 600 en 2500 m, in Peru tussen 700 en 2900 m. Zoekt alleen, in paren of in familiegroepjes, meestal 2–7 m boven de grond, insecten tussen bladeren, stengels en lianen; sluit zich soms aan bij gemengde groepen. Over het nest is weinig bekend; het broedseizoen lijkt van januari tot mei te lopen.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Ecuador: in het zuidwesten, in El Oro en Loja. Peru: in het noordwesten, onder meer in Piura, Lambayeque en Cajamarca. Ontbreekt in Colombia, Bolivia en op de Galápagos. Endemisch voor het gidsgebied.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in Loja, bijvoorbeeld in het reservaat van Utuana, in bergbos met bamboe in de onderlaag en middenlaag; de vogels sluiten soms aan bij gemengde groepen en verraden zich door hun snorrende zang.

Staat van instandhouding

Gevoelig (NT); eerder als kwetsbaar beschouwd. De stand wordt geschat op 2500–10.000 volwassen vogels en neemt af door het verlies van bos aan landbouw en begrazing; de soort is uit maar enkele beschermde gebieden bekend.

Wetenschappelijke naam

Ampelornis griseiceps | (Chapman, 1923) (GBIF: Myrmeciza griseiceps)

Chapman beschreef de soort in 1923 als Myrmoderus griseiceps; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Ampelornis werd in 2013 ingevoerd door Isler, Bravo & Brumfield. De geslachtsnaam combineert Grieks ampelos, 'rank, wijnstok', en ornis, 'vogel'. De soortnaam griseiceps combineert Latijn griseus, 'grijs', en -ceps, '-koppig': 'grijskop'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Palambla, Piura, Peru.