Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Grijskruintiran
Grijskruintiran | Myiozetetes granadensis
Grey-capped Flycatcher | Bienteveo cabecigrís | Bem-te-vi-de-cabeça-cinza
De grijskruintiran is de enige van de korte-snavel-kiskadies zonder zwart-wit gestreepte kop: kruin en wangen zijn grijs. Hij leeft in bosranden, langs rivieren en in halfopen terrein in vochtig laagland, vaak in paren die luidruchtig roepen. Zijn verspreiding overlapt sterk met die van de roodkruintiran.
Geluid
Een scherp, herhaald kip of kiep, opgevoerd tot een snelle reeks kip-kip-kip-kirrip; paren roepen vaak samen.
Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
16–18 cm, met een korte, zwarte snavel. Kruin en wangen zijn grijs, met een wit voorhoofd en een korte witte streep die alleen tot boven het oog reikt; het mannetje heeft een verborgen oranje kruinvlek, het vrouwtje een kleinere of geen. De bovendelen zijn olijfgroen, de vleugelpennen met smalle lichte randen. De keel is wit, de onderdelen helder geel. Jonge vogels missen de kruinvlek.
Verwarringssoorten
De roodkruintiran Myiozetetes similis en de roestvleugeltiran Myiozetetes cayanensis hebben een donkere kruin met een lange witte wenkbrauwstreep tot in de nek en een zwart masker. De kortsnaveltiran Myiozetetes luteiventris is kleiner en donkerder, met een gevlekte olijfbruine borst. De driestreeptiran Conopias trivirgatus heeft een zwartachtige kop met een lange witte streep en een gele keel.
Leefgebied
Bosranden, rivieroevers, oud secundair bos, plantages en halfopen terrein met hoge bomen in vochtig laagland, tot ongeveer 1200 m. Vangt insecten vanaf een zitplaats in de middelste en hoge etage en eet bessen en kleine vruchten. Het nest is een overkoepelde bal van plantenmateriaal met een zij-ingang in een boom of struik.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Colombia: in het Pacifisch laagland, het noorden, de Magdalenavallei en het laagland ten oosten van de Andes. Ecuador: in het westelijk laagland en het oostelijk laagland. Peru: in het laagland ten oosten van de Andes. Bolivia: in het laagland van het noorden. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied van Honduras tot Panama, in Venezuela en in westelijk Amazonisch Brazilië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Kijk langs bosranden en rivieren tussen roodkruintirannen naar een vogel met een grijze kop zonder zwart masker, en luister naar de scherpe kip-roepen.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. De soort is wijdverbreid en verdraagt secundair bos en randen.
Wetenschappelijke naam
Myiozetetes granadensis | Lawrence, 1862
Lawrence beschreef de soort in 1862 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Myiozetetes werd in 1859 ingevoerd door Sclater. De geslachtsnaam combineert Grieks muias, 'vlieg', en zētētēs, 'zoeker'. Verwijst naar Nieuw-Granada, de oude naam voor het gebied van het huidige Colombia en Panama. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Landengte van Panama.