Alle soorten › Zangvogels › Vireo's › Grijsoogvireo
Grijsoogvireo | Hylophilus amaurocephalus
Grey-eyed Greenlet | Verdillo ojigrís | Vite-vite-de-olho-cinza
De grijsoogvireo is een kleine vireo met een kastanjebruine kruin uit het oosten van Brazilië. Uit het noorden van Bolivia zijn meldingen bekend, maar die zijn niet bevestigd. Vermoedelijk hebben ze betrekking op de in 2026 beschreven Hylophilus moxensis uit de Beni, die sterk op deze soort lijkt.
Geluid
Een hoge, wat schorre reeks herhaalde tonen, met veel variatie in opbouw. Roept met korte, droge tonen.
Opname: Mateus Gonçalves Santos — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
12–13 cm, met een spitse, vrij dikke snavel. Voorhoofd en kruin zijn kastanjebruin; een lichtgrijze wenkbrauwstreep en een grijs-wit gevlekte oogomgeving en oorstreek. De bovendelen zijn grijsbruin, met een groene zweem op onderrug, schouders en stuit; vleugels en staart hebben groene randen. De onderdelen zijn bruinachtig grijs, met een witte kin en geelachtige flanken. Het oog is licht- tot middengrijs. De seksen zijn gelijk.
Verwarringssoorten
Hylophilus moxensis uit de Beni is vrijwel gelijk, maar heeft altijd een donkerbruin oog en een effen lichtgrijze oorstreek zonder donkere strepen. De roestkruinvireo Hylophilus poicilotis heeft een donker roodbruin oog, een grijszwart gevlekte oorstreek, een olijfgroene rug en gelere onderdelen. De grijskopvireo Hylophilus pectoralis heeft een grijze kop zonder roodbruin en een gele borstband.
Leefgebied
In Brazilië caatinga, droog en halfvochtig bos, bosranden, struweel en verruigde weiden, van zeeniveau tot ongeveer 1800 m. Zoekt in paren of met gemengde groepen in het gebladerte naar insecten. De Boliviaanse meldingen komen uit struweel en lage bomen bij moerassen in de savanne.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
Bolivia: alleen onbevestigde meldingen uit de Beni en omgeving, waarschijnlijk van Hylophilus moxensis. Ontbreekt in Colombia, Ecuador, Peru en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het oosten van Brazilië, van Piauí en Ceará zuidwaarts tot São Paulo.
- Wintergast (ca. okt–mrt)
- Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Leg een vireo met kastanjebruine kruin in het struweel van de Beni-savanne zorgvuldig vast: let op de oogkleur en de tekening van de oorstreek en maak zo mogelijk geluidsopnamen. Alleen zo is hij van Hylophilus moxensis te scheiden.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. In Brazilië komt de soort ook voor in sterk veranderd landschap, zoals verruigde weiden en regelmatig afgebrand bos.
Wetenschappelijke naam
Hylophilus amaurocephalus | (Nordmann, 1835)
Nordmann beschreef de soort in 1835 als Sylvia amaurocephala; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Hylophilus werd in 1822 ingevoerd door Temminck. De geslachtsnaam komt van Grieks hulē, 'bos', en philos, 'liefhebbend': 'bosliefhebber'. De soortnaam komt van Grieks amauros, 'donker, dof', en kephalē, 'kop': 'met doffe kop'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit grens van Bahia en Minas Gerais, Brazilië.