Alle soorten › Pelikaanachtigen › Ibissen en lepelaars › Grijze ibis

Grijze ibis | Theristicus caerulescens

Plumbeous Ibis | Bandurria mora | Curicaca-real

De grijze ibis is een grote, grijze ibis van de natte savannen in het midden van Zuid-Amerika. Hij heeft een witte band over het voorhoofd en een rafelige kuif in de nek. Paren en kleine groepen lopen over open terrein en laten luide, schallende roepen horen.

Grijze ibis (Theristicus caerulescens)
Foto: Enrique González — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Luide, schallende, trompetachtige roepen, vaak in duet, zoals een herhaald tuu-tuu-tuu; daarnaast een kort, hees gekras.

Luister: ZangXC879284

Opname: Dante Buzzetti — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

71–76 cm. Het verenkleed is loodgrijs, met een smalle witte band over het voorhoofd en een kuif van lange, smalle veren in de nek. De vleugeldekveren zijn lichter grijs, de slagpennen donkerder met een groenige glans. De lange, gebogen snavel is zwartachtig, het oog oranje en de korte poten zijn oranjerood. De seksen zijn gelijk; jonge vogels zijn doffer en hebben een kleinere kuif.

Verwarrings­soorten

De geelhalsibis Theristicus caudatus heeft een okergele kop en hals, een roestbruine kruin en witte vleugelvlakken. De groene ibis Mesembrinibis cayennensis is kleiner en donker groenachtig, met kortere poten, en leeft in bos langs water. De maskeribis Phimosus infuscatus is kleiner en donker, met een roze naakt gezicht en een roze snavel.

Leefgebied

Natte savannen, moerassen, oevers van rivieren en meren en weilanden in het laagland, onder 500 m. Eet insecten, slakken, kikkers, slangen en andere kleine dieren, die hij lopend op de grond en in ondiep water zoekt. Broedt solitair of in losse groepen; het nest is een platform van takken in een boom.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Bolivia in de savannen van Beni en Santa Cruz in het noorden en oosten. In Peru zeldzaam in de Pampas del Heath in Madre de Dios, aan de grens met Bolivia. Komt niet voor in Colombia, Ecuador en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in de Pantanal van Brazilië, in Paraguay, Uruguay en het noorden van Argentinië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

In de savannen rond Trinidad in Beni staat hij vaak op hekpalen, dode bomen of langs wegen, en verraadt hij zich met zijn luide roepen. De Pampas del Heath zijn de enige bekende plek in Peru.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort is in grote delen van het areaal vrij algemeen; de omzetting van savannen in akkerland kan plaatselijk een rol spelen.

Wetenschappelijke naam

Theristicus caerulescens | (Vieillot, 1817)

Vieillot beschreef de soort in 1817 als Ibis coerulescens; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Theristicus werd in 1832 ingevoerd door Wagler. De geslachtsnaam komt van Grieks theristikos, 'van het maaien', naar de sikkelvormige snavel. De soortnaam is Latijn caerulescens, 'blauwachtig', naar het blauwgrijze verenkleed. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Paraguay.