Alle soorten › Steltloperachtigen › Strandlopers en snippen › Grijze strandloper

Grijze strandloper | Calidris pusilla

Semipalmated Sandpiper | Correlimos semipalmeado | Maçarico-rasteirinho

De grijze strandloper is een van de talrijkste kleine strandlopers van Amerika. Hij broedt op de toendra van Alaska en Canada en overwintert vooral langs de kusten van het Caribisch gebied en het noorden van Zuid-Amerika. De Engelse en Spaanse naam verwijzen naar de kleine zwemvliezen tussen de voorste tenen, die in het veld zelden te zien zijn.

Grijze strandloper (Calidris pusilla)
Foto: U. S. Fish and Wildlife Service - Northeast Region — Public domain · Wikimedia Commons

Geluid

Een kort, laag tsjrk of tsjit; in groepen een zacht gekwetter.

Luister: ZangXC1046338

Opname: AUDEVARD Aurélien — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

13–15 cm, een kleine, gedrongen strandloper met een vrij korte, rechte, zwarte snavel met een stompe, iets verdikte punt en zwarte poten. In winterkleed effen grijsbruin van boven met donkere schachtstreepjes, met grijs getinte borstzijden en witte onderdelen. In broedkleed bruiner, met donkere centra op de rugveren en een fijn gestreepte borst. Jonge vogels hebben regelmatig geschubde, bruingrijze bovendelen met lichte randen. In de vlucht een smalle witte vleugelstreep en een stuit met een donkere middenstreep. De seksen zijn gelijk; vrouwtjes hebben gemiddeld een langere snavel.

Verwarrings­soorten

De Alaskastrandloper Calidris mauri lijkt sterk en is in winterkleed vaak alleen aan de snavel te onderscheiden: die is gemiddeld langer, aan de punt dunner en licht gebogen; jonge vogels hebben roodbruine bovenste schouderveren. De kleinste strandloper Calidris minutilla is kleiner en bruiner, met geelgroene poten en een dunnere, iets gebogen snavel. De Bairds strandloper Calidris bairdii en de Bonapartes strandloper Calidris fuscicollis zijn groter, met lange vleugels die voorbij de staart reiken. De kleine strandloper Calidris minuta, een zeer zeldzame dwaalgast, heeft geen zwemvliezen en een fijnere snavelpunt.

Leefgebied

Getijdenvlakten, estuaria, lagunes, zoutpannen en kwelders aan de kust, minder vaak zandstranden en oevers van meren en rivieren in het binnenland. Foerageert in groepen, vaak samen met Alaskastrandlopers, en pikt en port met korte bewegingen naar kleine kreeftjes, wormen en insectenlarven. Broedt niet in het gidsgebied.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia een talrijke wintergast aan de Caribische kust, schaarser aan de Pacifische kust; op doortrek ook in het binnenland. In Ecuador een schaarse wintergast aan de kust. In Peru een schaarse wintergast aan de noordkust, zeldzaam verder zuidelijk en in het binnenland. In Bolivia een zeldzame doortrekker in het laagland. Op de Galápagos een schaarse wintergast. Broedt op de toendra van Alaska en Canada en overwintert vooral langs de kusten van het Caribisch gebied en het noorden van Zuid-Amerika, van Colombia tot Noordoost-Brazilië.

  • Jaarrond
  • Wintergast (ca. okt–mrt)
  • Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Van september tot april op slikvlakten aan de Caribische kust van Colombia, vaak in grote gemengde groepen met Alaskastrandlopers; vergelijk de stompe snavelpunt en het grijsbruine kleed met dat van de omringende vogels.

Staat van instandhouding

Gevoelig. De stand is sterk afgenomen, vooral door het verlies van getijdengebieden langs de trekroutes en door jacht in de overwinteringsgebieden in het noorden van Zuid-Amerika.

Wetenschappelijke naam

Calidris pusilla | (Linnaeus, 1766)

Linnaeus beschreef de soort in 1766 als Tringa pusilla; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Calidris werd in 1804 ingevoerd door Merrem. De geslachtsnaam komt van Grieks kalidris of skalidris, een woord van Aristoteles voor een niet nader bekende grijze vogel van de waterkant. De soortnaam komt van Latijn pusillus, 'heel klein'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Hispaniola.