Alle soorten › Koekoeksvogels › Koekoeken › Groefsnavelani
Groefsnavelani | Crotophaga sulcirostris
Groove-billed Ani | Garrapatero piquiestriado | Anu-de-bico-sulcado
De groefsnavelani is een kleine, geheel zwarte ani met fijne groeven in de snavel, de ani van droge streken. Langs de woestijnkust van Peru is hij een gewone vogel van groene rivierdalen, akkers en struweel. Net als de andere ani's leeft hij in groepen die samen één nest gebruiken.
Geluid
Een heldere, vloeiende roep van twee lettergrepen, tie-ho of pie-djo, met de nadruk op de eerste, vaak snel herhaald door meerdere vogels. Daarnaast zachte, kakelende contactgeluiden.
Opname: Johan Chaves — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
30–33 cm, waarvan ongeveer de helft staart; de staart is lang en wordt vaak los gehouden en heen en weer gezwaaid. Het verenkleed is dof zwart met een lichte blauwe of groenige glans; de veren van kop, hals en borst hebben smalle, bronskleurig glanzende randen. De snavel is zwart, hoog en zijdelings afgeplat, met drie of vier evenwijdige groeven op de bovensnavel; de bovenrand van de snavel loopt in een vloeiende boog, zonder bult boven het voorhoofd. De iris is donker. De seksen zijn gelijk; jonge vogels zijn bruinachtiger zwart en hebben een gladde snavel zonder groeven.
Verwarringssoorten
De kleine ani Crotophaga ani is iets groter, met een gladde snavel en een hoge, bultvormige kam die tot boven het voorhoofd reikt; jonge groefsnavelani's met gladde snavel zijn daarom te verwarren, maar hebben die bult niet. Hij leeft vooral in vochtiger laagland, en de roep verschilt. De grote ani Crotophaga major is veel groter, met een glanzend blauwzwart verenkleed en een witte iris, en leeft langs rivieren in het Amazonegebied.
Leefgebied
Droog struweel, doornbos, oeverbegroeiing in woestijnvalleien, akkers, irrigatielandbouw, weiland met struiken, hagen en tuinen, van zeeniveau tot ongeveer 2500 m in droge binnendalen. Groepen zoeken op de grond en in lage begroeiing naar sprinkhanen en andere insecten, vaak bij grazend vee of langs ploegende landbouwmachines. Het nest is een schaal van takken in een struik of boom, waarin meerdere vrouwtjes hun eieren leggen; de groep voedt de jongen samen.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia in het droge Caribische laagland en in de droge binnendalen van Magdalena en Cauca. In Ecuador in het westelijke laagland en langs de kust, en plaatselijk in droge dalen in de Andes. In Peru langs de hele Pacifische kust, in rivierdalen en akkerland tot in het uiterste zuiden, en in het droge dal van de Marañón. Ontbreekt in Bolivia, in het Amazonelaagland op enkele dwaalgasten na, en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied van het zuiden van Texas via Mexico en Midden-Amerika tot in het noorden van Venezuela, en in het uiterste noorden van Chili.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Langs akkers, rietkragen en struiken in de groene rivierdalen van de Peruaanse kust en rond de lagunes bij Lima, waar groepen op hekken en struiken zitten. In West-Ecuador langs wegen door weiland en droog bos.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Profiteert van landbouw en irrigatie in droge streken.
Wetenschappelijke naam
Crotophaga sulcirostris | Swainson, 1827
Swainson beschreef de soort in 1827 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Crotophaga werd in 1758 ingevoerd door Linnaeus. De geslachtsnaam komt van Grieks krotōn, 'teek', en -phagos, '-etend': 'teekeneter'. De soortnaam sulcirostris komt van Latijn sulcus, 'groef', en rostrum, 'snavel', naar de groeven op de snavel. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Temascaltepec, Mexico.