Alle soorten › Scharrelaarachtigen › IJsvogels › Groene dwergijsvogel
Groene dwergijsvogel | Chloroceryle aenea
American Pygmy Kingfisher | Martín pescador enano | Martim-pescador-miúdo
De groene dwergijsvogel is de kleinste ijsvogel van het gidsgebied, nauwelijks groter dan een mus. Hij is donkergroen van boven en oranjebruin van onder en leeft verborgen langs kleine, beschaduwde bosbeken en in overstroomd bos. Hij zit vaak laag en stil op een takje vlak boven het water.
Geluid
Een zacht, droog tik of tsik, vaak herhaald, en een fijn, zoemend ratelen.
Opname: Jerome Fischer — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
13 cm, met een verhoudingsgewijs lange, zwarte snavel en een korte staart. De bovendelen zijn donker, glanzend groen, met enkele kleine lichte vlekjes op de vleugels. Keel en halszijden zijn lichtgeelbruin, borst en flanken oranje-roodbruin, en het midden van de buik en de onderstaartdekveren zijn wit. Het vrouwtje heeft een smalle, donkergroene band over de borst. Jonge vogels zijn doffer, met lichte vlekjes op de vleugels.
Verwarringssoorten
De groen-bruine ijsvogel Chloroceryle inda heeft een vergelijkbaar kleurpatroon, maar is veel groter, met fijne lichte vlekjes op rug en vleugels en een geheel roodbruine buik zonder wit midden. De groene ijsvogel Chloroceryle americana is groter, met een witte keel en halsband en een witte buik.
Leefgebied
Kleine, beschaduwde beken in bos, overstroomd bos, moerasbos en de randen van hoefijzermeren, ook mangroven; vrijwel alleen in het laagland, meestal onder 600 m. Zit laag in dichte vegetatie boven ondiep water en duikt naar kleine visjes en waterinsecten; vangt ook insecten in de lucht. Het nest ligt in een korte gang in een oever of in de wortelkluit van een omgevallen boom.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia in het laagland aan weerszijden van de Andes, van de Pacifische kust en het Caribisch laagland tot het Amazonegebied. In Ecuador in het westelijk en oostelijk laagland. In Peru in het Amazonelaagland. In Bolivia in het noordelijk en oostelijk laagland. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied van het zuiden van Mexico tot het Amazonegebied van Brazilië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek langs smalle bosbeken en in overstroomd bos, bij voorkeur vanaf een kano of langs een pad dat een beek volgt. Hij zit vaak doodstil op een laag takje en vliegt snel en laag weg; het zachte tik helpt hem te vinden.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. Wijdverspreid, maar gebonden aan beschaduwd water in bos en daardoor gevoelig voor ontbossing langs beken.
Wetenschappelijke naam
Chloroceryle aenea | (Pallas, 1764)
Pallas beschreef de soort in 1764 als Alcedo aenea; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Chloroceryle werd in 1848 ingevoerd door Kaup. De geslachtsnaam combineert Grieks khlōros, 'groen', met het geslacht Ceryle (van Grieks kērulos, een mythische zeevogel). De soortnaam is Latijn aeneus, 'bronzen', naar de glans van de bovendelen. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Suriname.