Alle soorten › Zangvogels › Mierklauwieren › Imeriorpheusmierkruiper

Imeriorpheusmierkruiper | Hypocnemis flavescens

Imeri Warbling Antbird | Hormiguero amarillento | Cantador-sulfúreo

De imeriorpheusmierkruiper is de noordelijkste van de orpheusmierkruipers in het gidsgebied, met een geelachtig getinte onderzijde. Tot 2007 gold hij als ondersoort van één grote soort, maar verschillen in zang leidden tot een splitsing in zes soorten. Paren leven in dichte ruigte in de onderlaag en zingen vaak in duet.

Imeriorpheusmierkruiper (Hypocnemis flavescens)
Foto: Hector Bottai — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Het mannetje zingt een reeks van zes tot tien heldere fluittonen die geleidelijk lager en heser worden; het vrouwtje antwoordt vaak met een kortere reeks, zodat een duet ontstaat. De roep is een raspend tsjer-tsjer.

Luister: ZangXC939804

Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

11–12 cm, klein en compact, met een vrij korte staart. De kruin is zwart met witte streepjes, met een witte wenkbrauwstreep en een zwarte oogstreep. De mantel is zwart en wit gestreept, de rest van de bovendelen is olijfbruin met een roodbruine stuit. De vleugels zijn zwart met twee witte vleugelstrepen. Keel en borst zijn licht geelachtig met zwarte streepjes op de borstzijden; buik en flanken zijn okergeel tot roodbruin. Het vrouwtje heeft okerkleurige in plaats van witte vlekjes op de kruin en is iets valer.

Verwarrings­soorten

De peruaanse orpheusmierkruiper Hypocnemis peruviana leeft ten zuiden en westen van deze soort, heeft een wittere onderzijde en een zang met een andere opbouw. De guyanaorpheusmierkruiper Hypocnemis cantator leeft verder oostelijk, buiten het gidsgebied, en heeft een wittere keel en borst. De geelbrauwmierkruiper Hypocnemis hypoxantha is feller geel van onder, met een gele wenkbrauwstreep, en foerageert hoger in het bos.

Leefgebied

Dichte onderlaag, lianen en ruigte bij omgevallen bomen in laaglandbos op terra firme, ook aan bosranden, in secundair bos en in bos op witte zandgrond, onder ongeveer 500 m. Zoekt insecten en spinnen tussen bladeren en dunne takjes, meestal tot een paar meter boven de grond, soms in gemengde groepen. Het nest is een open kommetje laag in de vegetatie.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Colombia: in het oosten, in het laagland ten oosten van de Andes van Vichada en Meta zuidwaarts tot Guainía en Vaupés. Ecuador, Peru en Bolivia: ontbreekt. Ontbreekt op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuiden van Venezuela en in het noordwesten van Brazilië, langs de bovenloop van de Rio Negro.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Luister in de vroege ochtend in bosranden en lichte plekken in het bos rond Inírida en Mitú naar het duet. De vogels blijven meestal in dichte vegetatie, maar reageren op elkaars zang en komen dan naar de rand van het struikgewas.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. De soort heeft een groot verspreidingsgebied in weinig aangetast bos en verdraagt randen en secundaire groei.

Wetenschappelijke naam

Hypocnemis flavescens | Sclater, 1865

Sclater beschreef de soort in 1865 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Hypocnemis werd in 1847 ingevoerd door Cabanis. De geslachtsnaam combineert Grieks hupo, 'enigszins lijkend op', en knēmis, 'beenkap'. De soortnaam komt van Latijn flavescens, 'geelachtig'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Marabitanas, Rio Negro, Brazilië.