Alle soorten › Zangvogels › Vinkachtigen › Kanarie

Kanarie | Serinus canaria

Atlantic Canary | Serín canario | Canário-belga

De kanarie is een vink van de Canarische Eilanden, Madeira en de Azoren, die al eeuwenlang als kooivogel wordt gehouden. In het gidsgebied gaat het om ontsnapte tamme vogels in en rond steden en dorpen. Een zelfstandige, gevestigde stand is in het gidsgebied niet bekend.

Kanarie (Serinus canaria)
Foto: Juan Emilio — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een lange, gevarieerde reeks van rollers, trillers en heldere fluittonen; de roep is een stijgend tsoe-iet.

Luister: ZangXC1156694

Opname: Radek Grochowski — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

12–13 cm, een kleine vink met een korte, kegelvormige snavel en een licht gevorkte staart. De wilde vorm is van boven grijsgroen en gestreept, met een geelgroene kop en borst en een lichtere, gestreepte buik; het wijfje is grijzer en sterker gestreept. Tamme vogels variëren sterk: geheel geel, oranjegeel, wit, groenig of gevlekt, soms met een kuif, en zijn vaak groter en zwaarder dan wilde.

Verwarrings­soorten

De gewone saffraangors Sicalis flaveola, plaatselijk ook 'canario' genoemd, is groter, met een oranje voorhoofd en een grijsachtige snavel, en komt in het gidsgebied wild voor. De graslandsaffraangors Sicalis luteola is gestreept van boven en leeft in open grasland. De witbandsijs Spinus psaltria en andere sijzen hebben zwart en wit of geel in de vleugel.

Leefgebied

In het gidsgebied in steden, dorpen, parken en tuinen en soms in akkers en boomgaarden in de buurt. Eet zaden van grassen en kruiden. In het oorspronkelijke verspreidingsgebied broedt de soort in bosranden, struweel, wijngaarden en tuinen; het nest is een open kom in een struik of boom.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Colombia, Ecuador, Peru en Bolivia alleen losse meldingen van ontsnapte vogels, vooral in en rond steden; een deel van de meldingen kan op saffraangorzen betrekking hebben. Niet bekend van de Galápagos. Buiten het gidsgebied wild op de Canarische Eilanden, Madeira en de Azoren, en verwilderd op enkele eilanden elders in de wereld.

  • Zomergast (ca. apr–sep)
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Een kanarie in het gidsgebied is vrijwel altijd een ontsnapte kooivogel; controleer bij gele vinken in steden de kop en de snavel om een saffraangors uit te sluiten.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. In het gidsgebied is de soort uitheems; er zijn geen aanwijzingen voor een blijvende wilde stand.

Wetenschappelijke naam

Serinus canaria | (Linnaeus, 1758)

Linnaeus beschreef de soort in 1758 als Fringilla Canaria; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Serinus werd in 1816 ingevoerd door Koch. De geslachtsnaam is Nieuwlatijn voor 'kanariegeel', van Frans serin, 'sijs' of 'kanarie'. De soortnaam verwijst naar de Canarische Eilanden, niet noodzakelijk de typelocatie. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Canarische Eilanden.