Alle soorten › Gierzwaluwachtigen › Kolibries › Natterers heremietkolibrie

Natterers heremietkolibrie | Phaethornis nattereri

Cinnamon-throated Hermit | Ermitaño de Natterer | Besourão-de-sobre-amarelo

Natterers heremietkolibrie is een kleine, warm gekleurde heremietkolibrie van de drogere bossen en savannes van het oosten van Bolivia en het midden van Brazilië. Hij is genoemd naar de Oostenrijkse verzamelaar Johann Natterer. In het gidsgebied komt hij alleen voor in het uiterste oosten van Bolivia.

Natterers heremietkolibrie (Phaethornis nattereri)
Foto: Hector Bottai — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang is een reeks hoge, piepende tonen, met regelmatige tussenpozen herhaald vanaf een lage zitplaats. De roep is een hoog tsiep.

Luister: ZangXC768984

Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

10–11 cm, met een gebogen snavel en een gele ondersnavel. De bovendelen zijn bronsgroen, de stuit is roodbruin tot okergeel. Keel en onderdelen zijn warm kaneelkleurig tot okergeel. Een donker masker wordt begrensd door een bruingele wenkbrauwstreep. De staart is wigvormig, met bruingele tot witachtige punten en licht verlengde middelste pennen. Mannetje en vrouwtje verschillen weinig.

Verwarrings­soorten

De bruinbuikheremietkolibrie Phaethornis subochraceus is groter, met doffer, bruingele onderdelen en duidelijk wit getopte staartpennen, en leeft in hetzelfde deel van Bolivia. De rode heremietkolibrie Phaethornis ruber is kleiner, met sterker roodbruine onderdelen, en leeft vooral in vochtig Amazonebos. De brilheremietkolibrie Phaethornis pretrei is groter, met een lange staart met witte punten.

Leefgebied

Onderlaag van droog en halfbladverliezend bos, galerijbos, struweel en bosranden in de cerrado- en Chiquitano-gebieden, in het laagland. Bezoekt kleine bloemen met kroonbuizen in de onderlaag en vangt kleine geleedpotigen. Het nest hangt, zoals bij verwante soorten, aan de onderkant van een bladpunt.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

In Bolivia alleen in het uiterste oosten, in het oosten van Santa Cruz en aangrenzend Beni. Ontbreekt in Colombia, Ecuador, Peru en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuidwesten en midden van Brazilië, met een afzonderlijk voorkomen in het noordoosten van Brazilië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

In galerijbos en droog bos in het oosten van Santa Cruz, bijvoorbeeld in het Chiquitano-gebied en rond Noel Kempff Mercado. Luister naar het piepen laag in de onderlaag en let op bezoeken aan bloeiende planten langs bosranden.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Omzetting van droog bos en cerrado in landbouwgrond tast het leefgebied plaatselijk aan.

Wetenschappelijke naam

Phaethornis nattereri | Berlepsch, 1887

Berlepsch beschreef de soort in 1887 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Phaethornis werd in 1827 ingevoerd door Swainson. De geslachtsnaam combineert Oudgrieks phaethōn, 'zon', met ornis, 'vogel'. De soortnaam eert Johann Natterer (1787–1843), Oostenrijks natuuronderzoeker die van 1817 tot 1835 in Brazilië verzamelde. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Caiçara en Engenho do Gama, Mato Grosso, Brazilië.