Alle soorten › Zangvogels › Winterkoningen › Noordelijke bruinborstwinterkoning
Noordelijke bruinborstwinterkoning | Cyphorhinus dichrous
Northern Chestnut-breasted Wren | Cucarachero pechicastaño del norte | Uirapuru-de-peito-castanho-do-norte
De noordelijke bruinborstwinterkoning is een gedrongen, donkerbruine winterkoning met een oranjebruine keel en borst, van de bosbodem van het vochtige bergbos van Colombia, Ecuador en het noorden van Peru. Hij werd samen met de zuidelijke bruinborstwinterkoning als één soort beschouwd, tot de twee vooral op grond van hun zang werden gescheiden. Zijn langzame reeks van enkele zuivere fluittonen is in het nevelwoud vaak het enige teken van zijn aanwezigheid.
Geluid
De zang is een langzame reeks van meestal drie of vier heldere, ijle fluittonen op verschillende toonhoogte, met lange pauzes herhaald. De roep is een rauw, schurend tsjurr.
Voor deze soort is nog geen opname met een geschikte Creative Commons-licentie beschikbaar.
Herkenning
14–15 cm, gedrongen, met een vrij korte staart en een stevige snavel met een hoge snavelrug. De kruin is roetkleurig donkerbruin, rug en stuit zijn diep donkerbruin, vleugels en staart donkerbruin met fijne, donkere bandering. Zijkop, keel en bovenborst zijn diep oranjebruin tot kastanjebruin, flanken en onderbuik donkerbruin. Rond het oog geen kale blauwe huid. De seksen zijn gelijk; jonge vogels hebben een lichtere onderbuik.
Verwarringssoorten
De zuidelijke bruinborstwinterkoning Cyphorhinus thoracicus is in het veld vrijwel gelijk en wordt vooral aan zang en verspreiding herkend; de twee overlappen voor zover bekend niet. De pacifische orpheuswinterkoning Cyphorhinus phaeocephalus heeft kale blauwe huid rond het oog en leeft in het laagland ten westen van de Andes. De orpheuswinterkoning Cyphorhinus arada heeft zwart-wit gestreepte halszijden en leeft in het Amazonelaagland, onder de zone van deze soort. Winterkoningen van het geslacht Cinnycerthia zijn egaler roodbruin zonder contrasterende borst en trekken in luidruchtige groepen door de ondergroei.
Leefgebied
Bosbodem en lage ondergroei van vochtig bergbos en nevelwoud met veel epifyten en mos, meestal tussen 1100 en 2600 m; op de Pacifische zijde van de Westelijke Cordillera plaatselijk tot 700 m. Zoekt in paren of kleine groepjes in het bladstrooisel en tot ongeveer 1 m boven de grond, vooral naar kevers en spinnen. Het nest is, zoals bij verwante soorten, vermoedelijk een overdekt bouwsel met een zij-ingang laag in de begroeiing.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia vooral in de Westelijke en Centrale Cordillera. In Ecuador op de oostflank van de Andes, waar de soort schaars is. In Peru in het noorden, op de oostflank; waar precies de grens met de zuidelijke bruinborstwinterkoning ligt, is niet goed bekend. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
In ongestoord nevelwoud met dichte ondergroei, vooral in de vroege ochtend, wanneer de vogels het meest zingen; ze lopen over de bosbodem en zijn meestal alleen te volgen op het geluid.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De soort is gebonden aan intact bos en verdwijnt waar het bergbos wordt gekapt, maar komt voor in verschillende beschermde gebieden.
Wetenschappelijke naam
Cyphorhinus dichrous | Sclater & Salvin, 1879
Sclater & Salvin beschreef de soort in 1879 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Cyphorhinus werd in 1844 ingevoerd door Cabanis. De geslachtsnaam komt van Grieks kuphos, 'bult', en rhis, rhinos, 'neus' (hier de snavel), naar de hoge, gewelfde snavelrug. De soortnaam komt van Grieks dikhroos, 'tweekleurig'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Remedios, Antioquia, Colombia.