Alle soorten › Zangvogels › Winterkoningen › Munchiqueboswinterkoning

Munchiqueboswinterkoning | Henicorhina negreti

Munchique Wood Wren | Cucarachero de Munchique | Corruíra-de-munchique

De munchiqueboswinterkoning is een boswinterkoning die pas in 2003 werd beschreven, van enkele bergkammen in de Westelijke Cordillera van Colombia. Hij leeft in zeer nat, laag nevelwoud dat bijna voortdurend in de mist ligt, boven de zone van de grijze boswinterkoning, waaruit hij vermoedelijk is voortgekomen. Hij werd herkend aan zijn afwijkende zang.

Munchiqueboswinterkoning (Henicorhina negreti)
Foto: Zieger M — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Frasen van zuivere, heldere fluittonen, meestal meer dan tien keer achter elkaar herhaald, anders van opbouw dan de zang van de grijze boswinterkoning. Roept vooral met droge ratels, zoals verwante soorten.

Luister: ZangXC1086725

Opname: Brian Cox — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

11 cm, met een zeer korte, vaak opgewipte staart. De kruin is donkerbruin met zwartachtige tekening, met een smalle witte wenkbrauwstreep en een dofzwarte oogstreep; de wangen zijn zwartachtig met witte vlekjes. De bovendelen zijn iets warmer bruin dan de kruin, de staart bruin met zwarte banden. De keel is wit, onderaan zwart gestreept; de borst is middelgrijs, de buik lichter grijs, flanken en onderstaart bruin, met donkergrijze tot zwarte bandering op buik en flanken. De seksen zijn gelijk; jonge vogels zijn veel donkerder en missen de bandering op de buik.

Verwarrings­soorten

De grijze boswinterkoning Henicorhina leucophrys lijkt sterk, maar is lichter en mist de donkere bandering op buik en flanken; hij leeft lager op dezelfde hellingen, en de zang is het beste onderscheid. De bergwinterkoning Troglodytes solstitialis heeft een langere staart en geen gestreepte zijkop, en zoekt vaker hoger in de bomen.

Leefgebied

Zeer nat, laag en bemost nevelwoud op bergkammen, rijk aan epifyten en vrijwel altijd in de mist, tussen ongeveer 2250 en 2650 m. Zoekt laag in de begroeiing naar insecten en spinnen. Over de nestbouw is weinig bekend; vermoedelijk een bolvormig nest zoals bij verwante soorten.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Komt alleen voor in Colombia, op de Pacifische zijde van de Westelijke Cordillera, in enkele geïsoleerde gebieden: het Munchique-massief in Cauca en verder noordelijk enkele bergkammen in het grensgebied van Chocó, Antioquia en Risaralda, zoals in Tatamá. Ontbreekt in Ecuador, Peru, Bolivia en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

In het nationaal park Munchique en op de hoogste delen van de weg naar de Cerro Montezuma in Tatamá, in mistig dwergbos boven ongeveer 2300 m; de vogels zitten laag in dichte begroeiing en worden vooral aan hun zang opgemerkt.

Staat van instandhouding

Kwetsbaar. Het geschikte leefgebied is zeer klein en versnipperd; ook binnen nationale parken wordt bos gekapt en ontgonnen. Vroeger gold de soort als ernstig bedreigd.

Wetenschappelijke naam

Henicorhina negreti | Salaman, Coopmans, Donegan, Mulligan, Cortés D, Hilty & Ortega, 2003

Salaman, Coopmans, Donegan, Mulligan, Cortés D, Hilty & Ortega beschreef de soort in 2003 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Henicorhina werd in 1868 ingevoerd door Sclater & Salvin. De geslachtsnaam komt van Grieks henikos, 'enkelvoudig', en rhis, rhinos, 'neusgaten'. Hij verving Bairds naam Heterorhina, die al voor een kevergeslacht in gebruik was. De soortnaam eert de Colombiaanse ornitholoog Álvaro José Negret (overleden 1998). Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Munchique, Cauca, Colombia.