Alle soorten › Zangvogels › Tangaren › Opaalstuittangare
Opaalstuittangare | Tangara velia
Opal-rumped Tanager | Tangara lomiopalina | Saíra-diamante
De opaalstuittangare is een tangare van de boomkronen van het Amazonebos, diep ultramarijnblauw met een zwarte rug, een bleke, opaalkleurig glanzende stuit en een kastanjebruine onderbuik. Hij reist in paartjes of kleine groepjes met gemengde groepen van tangaren en pitpits. De stuit is in vlucht en van boven het best te zien.
Geluid
Hoge, dunne tsit-roepjes en scherpe, droge tsjiptonen, vooral in vlucht.
Opname: JAYRSON ARAUJO DE OLIVEIRA — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
13–14 cm. Voorhoofd, gezicht, keel en borst zijn diep paarsachtig ultramarijnblauw, de kruin iets lichter blauw. Rug en mantel zijn zwart, de stuit is bleek zilverig strokleurig met een opaalglans. Vleugels en staart zijn zwart met blauwe randen. De onderbuik en de onderstaartdekveren zijn kastanjebruin. De snavel is zwart. De seksen zijn gelijk; jonge vogels zijn doffer.
Verwarringssoorten
De opaalkruintangare Tangara callophrys heeft een opaalkleurige band over voorhoofd en wenkbrauw en geen kastanjebruin op de buik. De turkooistangare Tangara mexicana heeft een lichtgele buik. De paradijstangare Tangara chilensis heeft een groene kop en een rode stuit.
Leefgebied
Kronen en randen van vochtig laaglandbos op terra firme en in várzea, ook voetheuvelbos en hoog secundair bos, meestal onder 1000 m. Eet kleine vruchten en zoekt insecten op dunne takken en bladeren, meestal hoog in de kronen.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia ten oosten van de Andes in het Amazonegebied; in Ecuador en Peru in het laagland en de voetheuvels ten oosten van de Andes; in Bolivia in het noorden van het laagland. Komt niet voor op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuiden van Venezuela, de Guyana's en het Amazonegebied van Brazilië; de vorm van het Atlantisch Woud in Oost-Brazilië wordt tegenwoordig vaak als aparte soort beschouwd.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Vanaf uitkijktorens en boomkroonpaden bij lodges in het Amazonegebied van Ecuador en Peru, met gemengde groepen tangaren. Let bij vliegende vogels op de bleke stuit.
Staat van instandhouding
Niet geëvalueerd in deze soortafgrenzing. Wijdverbreid in groot, aaneengesloten bos en daar niet ongewoon, maar plaatselijk getroffen door ontbossing.
Wetenschappelijke naam
Tangara velia | (Linnaeus, 1758)
Linnaeus beschreef de soort in 1758 als Motacilla Velia; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Tangara werd in 1760 ingevoerd door Brisson. De geslachtsnaam komt uit het uitgestorven Tupi, waarin tangara 'danser' betekent. Linnaeus nam de naam velia over, een oudere naam (Holyoake, 1639) voor een onbekend klein vogeltje. Die gaat terug op Grieks elea, een klein moerasvogeltje dat Aristoteles noemt, mogelijk een soort zanger. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Suriname.