Alle soorten › Zangvogels › Kraaiachtigen › Ornaatgaai
Ornaatgaai | Cyanolyca pulchra
Beautiful Jay | Urraca hermosa | Gralha-formosa
De ornaatgaai is een kleine, diepblauwe gaai van het natte bergbos op de Pacifische flank van de Andes in Colombia en Ecuador. Hij leeft in paren of kleine groepjes, vaak in gemengde foerageergroepen, en houdt zich meestal op in het middelste en hogere deel van het bos. Van de Cyanolyca-gaaien in het gidsgebied is hij de kleinste en de enige zonder duidelijke kraag over de borst.
Geluid
Een droge, raspende reeks tsjek-tsjek-tsjek en hardere, schorre roepen; daarnaast zachte, gevarieerde geluiden binnen de groep. Paren roepen vaak kort voordat ze in beeld komen.
Opname: Iván Lau — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
27 cm, met een lange staart. Kruin en nek zijn zilverachtig bleekblauw tot witachtig, scherp afgezet tegen een zwart masker over voorhoofd, teugel en oorstreek. De mantel is donker, bij het mannetje dof purperblauw, bij het vrouwtje bruiner. Vleugels en staart zijn helder blauw, de onderdelen diepblauw, de keel iets purperachtiger. Snavel, poten en iris zijn donker. Jonge vogels zijn doffer, met een minder lichte kruin.
Verwarringssoorten
De turkooisgaai Cyanolyca turcosa is groter en lichter turkooisblauw, met een witachtige keel en een smalle zwarte borstband, en leeft hoger in de Andes. De zwartkraaggaai Cyanolyca armillata is groter en donkerder ultramarijnblauw, met een zwarte kraag, en leeft vooral in de Centrale en Oostelijke Andes van Colombia en in het uiterste noorden van Ecuador.
Leefgebied
Nat bergbos en nevelwoud, ook oud secundair bos en bosranden, ongeveer tussen 900 en 2300 m. Zoekt in het middelste en bovenste deel van het bos, tussen mos en epifyten, naar insecten en andere ongewervelden en eet ook vruchten. Over de broedbiologie is weinig bekend.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia op de Pacifische flank van de Westelijke Andes, van Antioquia zuidwaarts tot Nariño. In Ecuador op de westflank van de Andes in het noordwesten, zuidwaarts tot ongeveer Pichincha. Ontbreekt in Peru, Bolivia en op de Galápagos. Komt buiten het gidsgebied niet voor.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
In het nevelwoud van de westflank in het noordwesten van Ecuador, zoals in de omgeving van Mindo, bij gemengde foerageergroepen in het middelste bladerdak. Let op de droge, raspende roepen.
Staat van instandhouding
Gevoelig (NT). De soort heeft een beperkt verspreidingsgebied en gaat achteruit door het verdwijnen van bos op de Pacifische flank van de Andes.
Wetenschappelijke naam
Cyanolyca pulchra | (Lawrence, 1876)
Lawrence beschreef de soort in 1876 als Cyanocitta pulchra; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Cyanolyca werd in 1851 ingevoerd door Cabanis. De geslachtsnaam combineert Oudgrieks kuanos, 'donkerblauw', met lukos, een soort kraai (mogelijk de kauw) die Aristoteles en Hesychius noemen. De soortnaam is Latijn pulcher, dat 'mooi' betekent. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Quito, Ecuador.