Alle soorten › Zangvogels › Tirannen › Panamese tiran
Panamese tiran | Myiarchus panamensis
Panama Flycatcher | Copetón panameño | Maria-cavaleira-do-panamá
De Panamese tiran is een grijzige Myiarchus-tiran van mangrove, bosranden en halfopen land, van Costa Rica tot het noorden van Colombia en het noordwesten van Venezuela. In het gidsgebied komt hij vooral voor in Colombia en bereikt hij in het uiterste noordwesten van Ecuador de grens van zijn verspreiding. Hij zit vaker in bosranden en aangetast bos dan de donkerkaptiran.
Geluid
Een scherpe tsieuw en snelle reeksen als wier-de-de-de; in de ochtendschemering herhaalde fluittonen.
Opname: José María Loaiza B. — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto
Herkenning
19–20 cm, met een zwarte snavel. De bovendelen zijn grijzig olijfbruin, de kruin nauwelijks donkerder dan de rug. Keel en borst zijn grijs, de buik lichtgeel. De vleugels hebben lichte randen aan dekveren en tertials en weinig of geen roodbruin; de staart is bruin, zonder of met heel weinig roodbruin. De seksen zijn gelijk.
Verwarringssoorten
De Venezolaanse tiran Myiarchus venezuelensis is bruiner, met smalle roodbruine randen aan de handpennen. De cayennetiran Myiarchus tyrannulus heeft duidelijk roodbruin in vleugel en staart. De donkerkaptiran Myiarchus tuberculifer is kleiner, met een donkere kap en een gelere buik. De grote kuiftiran Myiarchus crinitus, een noordelijke wintergast, heeft een donkergrijze borst en veel roodbruin in de staart.
Leefgebied
Mangrove, bosranden, galerijbos, droog en secundair bos en open land met verspreide bomen en struiken, van zeeniveau tot ongeveer 800 m. Vangt insecten in korte vluchten vanaf een zitpost. Broedt in boomholten.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.
Verspreiding en trek
In Colombia over de hele lengte van de Pacifische kust, in het Caribische laagland in het noorden en in de lagere delen van de dalen van de Cauca en de Magdalena. In Ecuador alleen in het uiterste noordwesten. Ontbreekt in Peru, Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuidwesten van Costa Rica, in Panama en in het noordwesten van Venezuela.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Zoek langs de randen van mangrove en in halfopen land met bomen langs de Caribische en de Pacifische kust van Colombia.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd. De soort verdraagt aangetast bos en halfopen landschap.
Wetenschappelijke naam
Myiarchus panamensis | Lawrence, 1861
Lawrence beschreef de soort in 1861 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Myiarchus werd in 1844 ingevoerd door Cabanis. De geslachtsnaam komt van Grieks muia, 'vlieg', en arkhos, 'heerser, aanvoerder'. De soortnaam verwijst naar Panama, niet noodzakelijk de typelocatie. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Landengte van Panama.