Alle soorten › Zangvogels › Mierklauwieren › Parelmierklauwier

Parelmierklauwier | Megastictus margaritatus

Pearly Antshrike | Batará perlado | Choca-pintada

De parelmierklauwier is een kleine mierklauwier met grote, ronde witte vlekken op de vleugels, bij het vrouwtje okerkleurig, waaraan hij zijn naam dankt. Hij is de enige soort van het geslacht Megastictus en heeft een gespleten verspreiding: een populatie in het noordwesten van Amazonië en een ten zuiden van de Amazone in Brazilië. Hij leeft vooral in bos op arme zandgrond.

Parelmierklauwier (Megastictus margaritatus)
Foto: Hector Bottai — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

De zang bestaat uit een paar langzame, glijdende fluittonen die stijgen en dalen, gevolgd door een snellere reeks vlakke, raspende tonen. Alarm- en contactroepen zijn opwaarts glijdende fluitjes; bij conflicten een harde ratel.

Luister: ZangXC296677

Opname: Ross Gallardy — CC BY-NC-SA 4.0 · xeno-canto

Herkenning

12–13 cm, met een vrij korte, aan de punt gehaakte snavel. Het mannetje is grijs op kop, rug en onderzijde, lichter op kin, keel en midden van de buik; de vleugels zijn zwart met grote, ronde witte vlekken op de dekveren en tertiaire veren, de staart is zwart met witte punten en de bovenstaartdekveren hebben witte toppen. Het vrouwtje is geelbruin van boven, met lichte okerkleurige vlekken op dezelfde plaatsen, en kaneeloker van onderen, het lichtst op keel en midden van de buik.

Verwarrings­soorten

De vlekvleugelmierklauwier Pygiptila stellaris heeft een kortere staart en kleinere witte stippels op de vleugels en leeft in het bladerdak. De spikkelvleugelmiersluiper Microrhopias quixensis is kleiner en zwart (mannetje) of zwart en roodbruin (vrouwtje), met een lange staart met witte punten. De temmincks mierklauwier Thamnomanes caesius is groter en mist de witte vlekken op de vleugels.

Leefgebied

Onderlaag van altijdgroen bos en aangrenzend secundair bos, in de meeste gebieden bij voorkeur op zandgrond; in Ecuador vooral in terra-firmebos, ook langs de randen van lagunes, maar niet in oeverbos. In het gidsgebied meestal onder 300–400 m. Foerageert alleen, in paren of in familiegroepjes op 2–6 m hoogte en sluit zich zelden aan bij gemengde groepen; vangt insecten met korte vluchten omhoog, in de lucht of fladderend bij het blad. Het enige beschreven nest was een kom van plantenvezels, worteltjes en dode bladeren, laag in een jong boompje.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van de Andes en de westkust.

Verspreiding en trek

Colombia: in het zuidoosten, in het Amazonelaagland. Ecuador: in het oostelijk laagland. Peru: in het noordoosten (Loreto), onder meer in bos op witzand bij Iquitos. Ontbreekt in Bolivia en op de Galápagos. Buiten het gidsgebied in het zuiden van Venezuela en in Amazonisch Brazilië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 1,41° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Zoek in bos op zandgrond, zoals het witzandbos van Allpahuayo-Mishana bij Iquitos. De vogels zitten vaak stil in de onderlaag en verraden zich door hun fluittonen.

Staat van instandhouding

Wereldwijd niet bedreigd. Door de binding aan bos op arme zandgrond lokaal verspreid; ontbossing is de voornaamste bedreiging.

Wetenschappelijke naam

Megastictus margaritatus | (Sclater, 1855)

Sclater beschreef de soort in 1855 als Myrmeciza margaritata; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Megastictus werd in 1909 ingevoerd door Ridgway. De geslachtsnaam komt van Grieks megas, 'groot', en stiktos, 'gevlekt', naar de grote lichte vlekken op de vleugels. De soortnaam komt van Latijn margaritatus, 'met parels versierd', naar de ronde lichte vlekken op de vleugels. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Chamicuros, Loreto, Peru.